دانلود پایان نامه درباره اندرزنامه، ACT

برابر مردان نیز باید سپاسگذار زنان بوده و به آنان محبت کنند:
EN-?z EdoN kU zaN Ud rahig i xwEC dosT bawICN bE? apaymAN waraNIg pad-?C NE bawiCN, c? o wEhih Ud hUNar kam frah?NzEd k? o zaN Ud rahig I xwEC N? dosT ayAb a-paymAN waraNig pad-?C bawEd.
این نیز چنین [است] که زن و کنیز کارآمد خود را دوست باشید و بیاندازه با او هم بستر نشوید زیرا کسی که بی اندازه با همسر و کنیز خویش نزدیکی کند نیکی و هنر را کمتر بیابد509
یا در جای دیگر چنین آمده است:
EN-?z paydag kU zaN Ud rahig i xwEC NEwag abAyad dACTaN Ud b? frIyAd N? abAyad hICTaN, c? bAsTaN pad xwEC-TaN raNzag bawEd Ud xwariCN kam dANEd k? zaN Ud rahig N? NEwag dArEd ayAb a-frIyad hIlEd.
این نیز پیداست که زن و کنیز کارآمد خود را باید نیکو داشت و [او را] دست تنها و بدون یاری نباید گذاشت چه همیشه بر خویش رنج باشد و مزه غذای خود را کمتر بداند کسی که زن کارآمد خود را نیک ندارد و دست تنها گذارد.510
البته در مواردی هم گفته شده نباید به زنان راز بُرد؛ زیرا چنین کاری موجب رنج بسیار خواهد بود511 اما برای اهلا نمودن خانواده باید راه بهان به خانه را گشاده داشت.512
7. اخلاق جنسی
دین زرتشی بر مسئل? حفظ سلامت جنسی تأکید بسیار دارد. از منظر این دین عدم سلامت اخلاق جنسی موجبات بر هم خوردن نظم عالم و کمک به نیروهای اهریمنی را فراهم خواهد آورد. اندرزها نیز از موضعی اخلاقی مسائل جنسی را مورد دقت قرار دادهاند. در دین زرتشتی تنها زنان نیستند که باید پاکدامن باشند؛ بلکه مردان نیز به پاکدامنی توصیه شدهاند.513 در اندرزنامهها هرزگی بسیار نکوهش شده و آن را موجب ننگ برشمرده است.514 خرد بهترین موهبت اورمزد خدای است و باید با خرد در هر چیز نگریست. خرد معیاری است برای شناخت خوب از بد پس بیراه نیست که میتوان شهوت را با خرد از بین برد.
اندرزهایی که به موضوع جنسی ارتباط یافتهاند، غالباً خطابی مردانه دارند که نشان از ایراد آنان در جمع مردان است. در این اندرزها لواط، خواه فاعل عمل یا مفعول، از بزرگترین گناهان دانسته شده515 و در مورد زنان مردم نیز خواسته شده تا بهدینان زن مردم دیگر را نفریبند516 که خود میتواند دلیلی محکم بر رد کمون جنسی عهد ساسانیان باشد. در اندرزها گفته شده است که:
از زن دیگران بپرهیز چه ممکن است این هر سه چیزت از میان برود. هم خواسته و هم تن و هم روان.517
چشم داشتن به زن دیگری، آرامش آن زن را بر هم می زند و مرد را به سوی همدمی با روسپیان سوق میدهد518 و این یعنی فاصله گرفتن از همنشینی با نیکان. نیکانی که همنشینی با آنها میتواند سند نجات آدمی را امضا نماید. و از این روست که گفته شده خویشکاری همپرسگی با دانا تن از شهوت و خودخواهی پاییدن است.519 شهوت نیکی را به همراه ندارد520 و شهوترانی موجب پشیمانی خواهد شد521 و برندهترین چیز منش شهوترانان دانسته شده است.522 شهوت، دشمنِ دوستی است و آدمی باید دوستدار زن خود و پرهیز از روسپیان باشد.523 بهدینان توصیه شدهاند تا کمر به از بین بردن روسپیگری ببندند اما با منشی اعتدالی و میانه. آنان توصیه شدهاند که روسپیگری را از جهان ببرند، به گونهای که دوستی با زن خود کاهش نیابد.524 در اخلاق جنسی اندرزنامهها آمیزش جنسی با زنی بی گناه موجب نابودی نژاد و ناپاکی آن خواهد شد525 و چنین خواسته شده که:
U-CAN EN-?z a’oN dACT kU k? zaN i CoyEmaNd marzEd ka oh wiNah i aNabuhragAN aNdar N? bawEd Eg-?z kUNICN i awE mard aN-ACTih Ud darAgih andar gEhaN b? abzAyEd. Ud pad aN-ACTIh Ud dardagih i az kUNICN i awE mard aNdar gEhaN bE abzAyEd (pad) hAN mard oh TozEd.
ایشان نیز اینگونه گفتند که کسی که با زن بدکاره بیامیزد که در [آن زن] گناهی نباشد پس از کنش آن مرد ناآشتی و رنج و دردمندی در جهان افزایش یابد. و از ناآشتی و دردمندی از کنش مرد در جهان بیافزاید پس پوست مرد کنده شود.526
خرد ابزاری نیکو برای نابودی اهریمن وکنترل شهوت است. در داستان خسرو قبادان و ریدگی آمده است که آن جوان عزم گرفتن شیرانی را میکند و در بین راه با زنی زیبا روبرو میگردد و از او تقاضای کام گیری مینماید. آن زن قبولی این کار را منوط به تعهدی میکند و آن که ریدگ تمام گناهانی را که زن تا آن زمان کرده است بر دوش گیرد و هر ثوابی را که جوان تا آن روز انجام داده، به زن ببخشد، اما جوان از این شرط متوجه اشتباه خود گردیده و از آن جا به سرعت دور میشود. وقتی ماجرا را برای شاهنشاه تعریف مینمایند، او این کار را نتیجه خرد نیکوی آن جوان می داند.527 اگر موقعیتی برای ارتکاب به گناه فراهم گردید، بهدینان برای فرار از آن باید سعادت روان را به یاد آرند البته متون اندرزی به دشواری این کار اذعان داشتهاند اما آن را خیمی بهشتی میدانند:
U-CAN EN-?z a’oN dACT kU EN 3 xEm garodmANig … Ewag EN ka zaN-E Ud mard-E pad wiCkar gyAg mad EsT?Nd UCAN xwarICN xward sEr hUrAm EsTENd u-Can Ewag o dId abEr kAmag bawEd Ud ka kAmag b? rAyENENd Eg-?z kas i N? dANEd Ud aw? Mard hAN zaN EwAz rUwAN rAy N? gAyEd.
این سه خیم گرودمانی است … یکی این که زن و مردی در یک دشت به هم رسند، غذا بخورند و سیر و شاد گردند. به یکدیگر گرایش یابند و قصد کام گیری از هم کنند کسی هم آنجا نیست که آن را بداند و مرد تنها به خاطر روان خود از آمیزش با زن منصرف گردد.528
اما درباره رابط? جنسی با همسر نیز توصیههایی وجود دارد. مثل این که توصیه شده که بیپیمان با زن نیک خود همبستر نشوید زیرا نیکی و هنر کمتری نصیب آن کسی که بی پیمان همبستری کند خواهد گردید.529 هدف از آمیزش جنسی تنها کسب لذت نیست بلکه کمک به ازدیاد نیروهای اهورایی نیز هست، که خود بیانگر وجهی دیگر از مسئولیت انسان در رزمگاه گیتی است.
8. اخلاق معاشرت
معاشرت و همنشینی نیکان اصلی بسیار مهم در اخلاق اندرزنامهها تلقی میگردد به گونهای که میتوان چنین گفت که بعد از اخلاق فردی، بیشترین اندرزها به اخلاق معاشرت اختصاص یافته است. دلیل چنین تأکیدی را باید در آموزههای اعتقادی و موقعیت فرهنگی و جغرافیایی ایران دانست. اندرزنامهها نه تنها بر زاویهنشینی و دوری از مردم تأکید ندارند، بلکه مردم را به حضوری فعّال در اجتماع ترغیب مینمایند.
در راه سعادت و رستگاری هیچ چیز دعوت‌کننده‌تر و جذاب‌تر از همنشینی با خوبان نیست. اندرزنامهها تأکید بسیاری بر معاشرت با نیکان و پرهیز از همنشینی با بدان دارند. انسانها با همنشینی با نیکان شرافت پیدا نموده و خواه ناخواه هدایت میگردند. روان مردم با همنشینی با دانایان و نیکان بهتر میگردد.530 پس از بهدینان خواسته شده تا در همپرسگی با نیکان امساک به خرج ندهند531 و در پیشگاه نیکان کمتر سخن گویند و بیشتر بشنوند و به کار گیرند.532
پرسید دانا از مینوی خرد که انسان به نیکی و بدی کدام شناخته تر است؟
مینوی خرد پاسخ داد که انسانی که نشست و کارش با نیکان است و نامش را به نیکنامی و خوبی ببرند آن مرد به نیکی شناختهتر است. و آن کسی که نشست و کارش با بدان است نامش را به بدنامی برند، آن مرد به بدی شناختهتر است. چه گفته شده است که کسی که با نیکان پیوندد نیکی و کسی که با بدان پیوندد بدی با خود آورد همچون باد که چون با گَندی برخورد، گندی و چون به عطر برخورد، عطر با خود آورد. پس بدان که آن کسی که کارش با نیکان است نیکی پذیرد و آن که کارش با بدان است بدی. ولی با این همه هر دو را باید به آزمایش داشت533
در اندرنامهها خواسته شده که تنها باید برای نیکی به همپرسگی با نیکان رفت و با آن شاد بود، نه چیز دیگر.534
EN-?z EdoN kU wEhih I wEhAN pad xwEC dArICN U-C pad-EC Cad bawEXN c? bAsTAN pad dUC-caCmih Ud w?h-dUCmaNih pad-?C gUmAN bawENd k? w?hih i wEhAN pad xwEC N? dArEd Ud pad-?C Cad N? bawEd.
این نیز چنین است که نیکی نیکان را با خویش دار و با آن شاد باش زیرا کسی که نیکی نیکان را با خود نداشته باشد و با آن شاد نباشد همیشه مورد سوءظن و دشمنی [مردم] باشد.535
پس از نیکان، باید با مردم بود و نسبت به آنان مهرورزی کرد. در اندیشه مزدیسنی مردمان مخلوقات اورمزدند و در برابر یکدیگر مسئول.536 چون اندرزها بیشتر در مجالس عمومی ایراد میشدهاند، فضای عمومی نیز به خود گرفتهاند و از این رو جای شگفتی نخواهد بود که در این داستان مردم همپای ایزدان دانسته شوند و به میهمان نمودن آنها سفارش گردد:
gUfT EsTEd kU dar wICAd dArICn kU TA-C mardOm o xANag r?saNd, c? k? mardOm o xANag N? rasENd yazdaN o xANag N? rasEd, c? hamE yazdAN rasICN o aNoh wEC kU mardOm rasICN wEC, Ud mardOmAN rasICN o aNoh wEC kU dAriCN wINdENd.
گفته شده است که در را باز دارید تا مردم به خانهتان برسند زیرا [چنانچه] مردم به خانه نرسند پس ایزدان به خانهتان نرسند چه [اینکه] همیشه ایزدان به آنجایی بیشتر رسند که مردم میرسند و مردم بیشتر به آنجایی می روند که غذا باشد.537
اخلاق فضیلتی بر خلاف قاعدهنگران سعی در روشن ساختن موضوعات فضیلتی دارند. اگر با این مبنا به اخلاق معاشرت در اندرزها بنگریم خواهیم دید که این پندها خود بازگو کننده فضایل و رذایل زیادی هستند. در اندرزها آمده است که نباید با مرد هرزه و خودخواه همکار و شریک گردید زیرا خواری نصیب آن کسی خواهد گردید که با انسان خودخواه و هرزه همکار و همباز شود.538 همچنین آمده است که با انسان مسخرهگر بگو و بخند نکنید و هم خورش نشوید زیرا همیشه شرم نصیبتان خواهد گردید.539 با مرد دُش آگاه همراز نباید بود و با مرد خشمگین همراه. با مرد پست هم سگالش نباید بود و هم خورش مرد ثروتمند نباید شد. مرد دُش را به یاری نگیر و از هم خورشی با مرد مست دوری کنید. به انسان حسود داراییات را نشان نده و دل به حرف سخن چین و دروغگو نده. در میهمانیها پیکار نکن و با مرد یاوهگو راز خود را در میان ننما. نزد رسوایان چیزی گرو نگذرا و از سای? مرد قدرتمند دور باش.540 از مرد بد اصل و نسب چیزی را طلب نکن تا به پشیمانی نرسی.541 به اندازهای که میدانید سخن بگویید تا مردمان به سوی شما متمایل گردند. کبر و غرور ننما تا مردم به تو دلگرم شوند و در تنگی به فریادت رسند.542 دشنام ندهید تا تنها نشوید.543 بدگویی مرده را نکنید زیرا او توان اصلاح خویش را ندارد.544 سخنی را که سود خاصی همراهش نیست را جز برای خرمی نگویید.545 در جمع بیگاه نخندید.546 به ناسپاسان چیزی ندهید تا به مال و روان خود آسیب نرسانید.547 حرص و آز را رها کنید و از روی خشم سخن نگویید زیرا چنین انسانی نیکی خود را به اندازه بیند و از آنِ دیگری را بیشتر بیند و اندیشد.548 مردم دوستی را از کامل اندیشی شناسید و خوش خیمی را از خوبی.549 نسبت به مهتران فروتنی نمایید و نسبت به کهتران سازش و ادب در گفتار را رعایت کنید.550 سپاسدار باشید تا فرهمند گردید، زیرا از فرهمندی وهومنداری باشد و وهومنداری آشتی را میآفریند و از آشتی ویستاخی و از ویستاخی دوستی و از دوستی مهر زاید مهر نیز خود موجب پیوند مردم خواهد شد.551 سرزنش سزاوار کسی است که نسبت به نیکی دیگران ناسپاس باشد.552
از دیگر مواردی که اخلاق معاشرت اندرزی به آن اشاره دارد این است که تا خود میتوانید چار? کار کنید از دیگران کمک نخواهید.553 از مسافران پذیرایی نمایید.554 نیکنامی از آن کسی است که دادمندانهتر به مردم نیکی کند.555 نه تنها از آنچه میخورید دیگران را نیز بهر کنید556 که در گرسنگی نیز ببخشید و در سختی، راه راستگفتاری را پیشه سازید.557
در اندرزها دربار? دوستی هم تأکیدهایی را میتوان یافت. دوستی با

مطلب مشابه :  منابع پایان نامه با موضوعکلسترول تام

Author: admin3

دیدگاهتان را بنویسید