قارچ، ، متاریزیوم، آنیزوپلیه، بیولوژیک، انتوموپاتوژن

ی اخیر نیز در ارتباط با کنترل بیولوژیک کنه ها با استفاده از قارچ ها مطالعات نسبتا زیادی صورت گرفته است. در یک بررسی با عنوان کنترل بیولوژیک آکارین ها با استفاده از قارچ ها، ابتدا آکارین ها مطابق طبقه بندی اونس (Evans) طبقه بندی شده و سپس اهمیت آکارین های کشاورزی، پزشکی و دامپزشکی و تنوع زیستی آنها شرح داده شده است. در ادامه به طبقه بندی قارچ ها پرداخته و بعد قارچ های آکاروپاتوژن و استفاده از آنها در کنترل بیولوژیک را معرفی نموده است که 20 قارچ موثر در کنترل بیولوژیک کنه ها در بین آنها به چشم میخورد.
در مطالعهای در سال 2001 توسط Onofree و همکاران اثرات 4 جدایه قارچی انتوموپاتوژن در برابر بووفیلوس میکروپلوس بررسی گردید. در این مطالعه قارچ های انتوموپاتوژن متاریزیوم فلاوویریده و متاریزیوم آنیزوپلیه هر کدام دو جدایه در شرایط آزمایشگاهی مورد ارزیابی قرار گرفتند و نشان داده شد که جدایه های متاریزیوم آنیزوپلیه و متاریزیوم فلاوویریده به عنوان عوامل کنترل بیولوژیک در برابر بوفیلوس میکروپلوس بوده و موثرترین قارچ، متارزیوم فلاوویریده جدایه CG291 معرفی گردید] 46.[
Kaaya و همکاران (2000) در یک بررسی نشان دادند که بواریا باسینا و متاریزیوم آنیزوپلیه سبب مرگ و میر 100-80 درصد در جمعیت کنه هایRhipicephalus appendiculatus وvariegatum Amblyomma و حدود 53 درصد در جمعیت Boophilus decoloratus در مراحل مختلف رشد کنه شدند. هم چنین وقتی روی کنهی ماده Boophilus decoloratus اسپری شدند سبب کاهش 68-48 درصدی در تخم ریزی شدند و استفاده از آنها در محیط به صورت اسپری روی علف ها سبب کاهش 92-80 درصد جمعیت کنهی بالغ Rhipicephalus appendiculatus شده است. در این مقاله در نهایت قارچ های پاتوژن کنه ها به عنوان جایگزینی مناسب برای کنه کش های شیمیایی (Acarricides) در مبارزه با کنه ها معرفی شده است] 36.[
Da Costa و همکاران (2001 ) به جداسازی دو قارچ بواریا باسینا و متاریزیوم آنیزوپلیه از کنهی Boophilus microplus و بررسی اکولوژی آنها پرداخته و هم چنین به جداسازی قارچهای دیگری از کنه ‏های مختلف اشاره کردهاند و تاکید کردهاند با توجه به این که این دو قارچ از خاک در کشورهای مختلف جدا شدهاند و به عنوان فلور طبیعی خاک و حشرات و گروه زیادی از کنه ها هستند میتوانند به عنوان فاکتور های مهمی در کنترل کنه ها مطرح باشند] 14.[
Kirkland و همکاران (2004) نشان دادند که سویه های بواریا باسیانا و متاریزیوم آنیزوپلیه در برابر کنه ‏های سخت خانواده Ixodidae شامل Ixodes scapularis و کنه های دامهای اهلی نظیر Boophilus microplus ، Rhipicephalus appendiculatus و Amblyoma variegatum ، هم چنین کنه های نرم خانواده Argasidae نظیر Argas persicus طیور، پاتوژن هستند. آنها در تجربیات آزمایشگاهی و فیلد نشان دادند که متاریزیوم آنیزوپلیه میتواند برای کنترل Ixodes scapularis موثر باشد، بواریا باسینا با حدت متوسط نیز برای Rhipicephalus sanguinus و Ixodes scapularis و به میزان کمتری برای Dermacenter variabili پاتوژن نشان داده شده است] 37.[
Benjamin و همکاران (2002) تاثیر قارچ متاریزیوم آنیزوپلیه روی کنه Ixodes scapularis را در آزمایشگاه و محیط بررسی کردند. آنها در این مطالعه به پتانسیلهای این قارچ برای استفاده عملی در فیلد توجه نمودند. در آزمایشگاه در حدود 96 درصد مرگ و میر در غلظت spore/ml109×4 در محیط به صورت اسپری حدود 53 درصد موثر ارزیابی شده است. در نهایت تاکید شده که فعالیت آکاریسیدی متاریزیوم آنیزوپلیه برای استفاده در برنامهی کنترل Ixodes scapularis موثر میباشد] 11.[
Hornbostel و همکاران در سال 2004 اثر متاریزیوم آنیزوپلیه را روی وزن بعد از خونخواری فرمهای بالغ و نوچه و لارو کنه Ixodes scapularis بررسی کردند و نشان دادند این قارچ روی ماده بالغ قبل از خونخواری و تخم ریزی به ترتیب 33 و 50 درصد موثر بوده است. در نهایت این قارچ به عنوان یک عامل موثر برای کنترل زیستی کنه ها معرفی شده است] 35.[
Sewify و Habib در سال 2001 به بررسی اثرات بواریا باسیانا و متاریزیوم آنیزوپلیه روی مراحل تکاملی کنه Argas پرداخته و مرگ و میر 100 درصدی کنه ها پس از سه هفته از شروع درمان با قارچ های مذکور را گزارش کردند. طی این تحقیق قارچ های انتوموپاتوژن به عنوان عامل موثری برای مبارزه با کنه آرگاس معرفی شده است ]60.[
در سال 2007 Hartelt و همکاران تاثیر قارچ های انتوموپاتوژن و نماتودها را روی مراحل مختلف رشد کنه Ixodes ricinus بررسی کرده و عنوان کردند تمامی قارچ های مورد آزمایش در برابر کنه Ixodes ricinus موثر بوده اما تاثیر متفاوتی دارند. در این مطالعه متاریزیوم آنیزوپلیه سویه 97 موثرترین قارچ معرفی شده است ]31.[

مطلب مشابه :  پایان نامه تحلیل و بررسی محتوای قراردادهای تجاری بین المللی فروش کالا

2-2-4-2- ایران:
کنترل بیولوژیک در ایران تاکنون عمدتا برای مبارزه با آفت های گیاهی و کشاورزی مورد استفاده قرار گرفته است. در سال 1310 کفشدوزک استرالیایی رودالیا کاردینالیس (Rodalia Cardinalis) از جزیره سیسیل وارد کشور شد و برای مبارزه با شپشک استرالیایی مرکبات، ایسریا پورکاسی (Iceria Purchaci) در استان مازندران مورد استفاده قرار گرفت] 7.[
در سال 1326 تولید انبوه زنبورهای تخم خوار تلنوموس (Telenomus spp) شروع و در سال 1340 چند صد هزار از آنها در منطقه اصفهان و ورامین برای کنترل سن گندم رها شد. زنبورهای شبه انگل تریسیدوس دلوشای (Trissdous delucchii) روی تخم پروانه سزامیا نوناگروئیدز ( (Sesamia nonagroides انگل مزارع نیشکر خوزستان قدرت انهدامی خوبی داشتند، بهطوری که استفاده از آنها تا حد زیادی نیاز به مبارزه شیمیایی را مرتفع ساخت] 7.[
یکی از حشرات مورد استفاده برای کنترل بیولوژیک در ایران زنبور های تریکوگراما هستند که در 50 کشور جهان به طور عملی مورد استفاده قرار میگیرند. در ایران نیز گونه تریکوگراما اوانسنس ( T.evanescens) گزارش و از سال 1353 راجع به آن تحقیق شده است و برای مبارزه با آفت کرم ساقه خوار برنج چیلوسوپرسالیس (chilosuppressalis) از آن استفاده نمودهاند.
در سال 1363 طرح جامع تحقیقات راجع به این زنبور و فنآوری تولید انبوه آن توسط سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران به اجرا در آمد. معتقدند که در شرایط جغرافیایی ایران و با توجه به اثر نامساعد شرایط فیزیکی و سایر عوامل محیطی، نقش اقتصادی این عوامل از ثبات کاملی برخوردار نیست] 5[. در ارتباط با کنترل بیولوژیک کنه ها در ایران تاکنون مطالعات معدودی صورت گرفته است.
در مطالعهای توسط پیرعلی خیرآبادی و همکاران (2007) تاثیر 11 جدایه قارچی انتوموپاتوژن با منشا داخلی و خارجی روی مراحل مختلف رشد کنه ریپیسفالوس آنولاتوس مورد ارزیابی قرار گرفته است] 1.[
در یک بررسی توسط پیرعلی خیرآبادی و همکاران (2008) اثر دو جدایه قارچ انتوموپاتوژن متاریزیوم آنیزوپلیه در شرایط فیلد روی زنبورستان آلودهای در شمال تهران انجام گردید که با موفقیت همراه بوده است] 48.[
در سال 2008 توسلی و همکاران تاثیرات سه قارچ انتوموپاتوژن متاریزیوم آنیزوپلیه روی مراحل مختلف رشد کنه درمانیسوس گالینه (Dermanyssus gallinae) را بررسی کردند. آنها هم چنین متاریزیوم آنیزوپلیه سویه V245 را موثرترین قارچ معرفی نمودند] 62.[
پورسید و همکاران در سال 2010 به بررسی اثرات قارچ انتوموپاتوژن متاریزیوم آنیزوپلیه روی مراحل مختلف زندگی کنه Argas persicus پرداخته و عنوان کردند که متاریزیوم آنیزوپلیه سویه V245موثرترین قارچ در مطالعه آنها بوده که باعث 100% تلفات، 18روز پس از درمان در بالاترین غلظت مورد آزمایش (107 کنیدی در میلی‏لیتر) شده است] 50.[
با وجود تحقیقات به عمل آمده، این مطالعه جزء اولین مطالعات صورت گرفته در کشور به امید جایگزین کردن قارچ های انتوموپاتوژن با سموم شیمیایی قابل استفاده علیه کنه هیالوما مارجیناتوم می باشد.

2-2-5- مزایای کنترل بیولوژیک:
کنترل بیولوژیک دارای برخی مزایا نسبت به دیگر روش های کنترل آفات به ویژه آفت کش های شیمیایی است. کنترل بیولوژیک برای کاربر و محیط ایمن است، پسماند ندارد و به مراتب مقرون به صرفهتر است. این کنترل معمولا پایدار است و نیاز به اقدام مجدد و مداوم مانند استفاده از آفت کش ها ندارد و در بسیاری موارد به راحتی استفاده میشود. مزیت دیگر این است که عوامل بیولوژیکی اغلب میزبان اختصاصی دارند.
از مزایای کنترل بیولوژیک به وسیله قارچ های انتوموپاتوژن این است که بلع آنها توسط میزبان ‏هایشان ضروری نیست و ایجاد عفونت در اثر نفوذ مستقیم از طریق کوتیکول بندپایان هم حاصل میشود. این روش وقتی مهم است که علیه بیماری به انسان و دام به کار برده شود، زیرا تزریق پاتوژنهای حشرات به انسان یا حیوان به منظور کشتن ناقلین از جمله کنه ها از طریق خونخواری کاری غیر اخلاقی است. از طرفی وفور آن ها در طبیعت، سهولت جمع‏آوری و تکثیر، مقاومت بندپایان نسبت به سموم و مشکلات ناشی از باقی ماندن سموم در تولیدات دامی نظیر شیر، گوشت و تخم مرغ که در استفاده از قارچ های انتوموپاتوژن وجود ندارد، از مزایای استفاده از این قارچ ها در کنترل بندپایان است. لازم به ذکر است که کنترل بیولوژیک بندپایان توسط قارچ ها نمیتواند جمعیت بندپایان را کاملا ریشه کن کند ولی آنها را به صورت چشمگیر کاهش داده و باعث جلوگیری از اثرات نامناسب آنها در صورت قرار گرفتن روی دام میشود] 1,8.[

مطلب مشابه :  پایان نامه در مورد بی تابعیتی، طبق کنوانسیون های بین المللی

2-2-6- معایب کنترل بیولوژیک:
بزرگترین عیب کنترل بیولوژیک این است که اثرات آن اغلب به کندی صورت می گیرد. اگر جمعیت یک آفت در حد ایجاد ضرر اقتصادی باشد، آفت کش های شیمیایی پاسخ بهتری میدهند. عیب دیگر اینکه عوامل کنترل بیولوژیکی میزبان را کاملا ریشهکن نمیکنند زیرا حیات خودشان به میزبان وابسته است. از دیگر معایب آنها از بین رفتن گونه های مفید و غیر هدف در منطقه مورد نظر است. پیش از هر اقدام باید ابتدا در هر منطقه ارزیابی های دقیق صورت گیرد تا مانع از خسارات احتمالی گردد و یا آن را به حداقل برساند. باید برنامه های پیشگیری برای کاهش ضرر و زیان آفات بسیار دقیق باشد. بنابراین دشمنان طبیعی برای آفات مورد نظر باید اختصاصی باشند و بهترین نتیجه زمانی به دست می آید که بدون ایجاد هیچ خطری برای گونه های مفید و غیر هدف، گونه هدف از بین برود] 1,8.[

2-2-7- عوامل کنترل بیولوژیک:
عوامل کنترل بیولوژیک شامل سه نوع ارگانیسم شکارچی، انگل و پاتوژن میباشند.

2-2-7-1- شکارچی:
شکارچی عموما به صورت ارگانیسمی تعریف میشود که در طول دوره زندگی خود همه یا بخشی از جمعیت میزبان خود را میکشد و مصرف میکند. شکارچی ها معمولا خیلی اختصاصی میزبان نیستند. از آنجایی که شکارچی ها تعداد بیشتری شکار تغذیه میکنند، تعداد کمتری از آنها برای کنترل بیولوژیک مورد نیاز است. بنابراین سرعت تکثیر پایینی دارند.
2-2-7-2- انگل:
انگل عموما به صورت ارگانیسمی تعریف میشود که در دوره زندگی خود همه یا بخشی از میزبان خود را مصرف میکند. انگل ها اغلب بسیار اختصاصی میزبان هستند. از آنجایی که روی یک میزبان تغذیه میکنند تعداد بیشتری انگل برای کنترل بیولوژیک مورد نیاز است و بنابراین تکثیر بالایی دارند.

2-2-7-3- پاتوژن:
پاتوژن ها ارگانیسم های عامل بیماریاند. گاهی به عنوان انگل های میکروبی نام برده میشوند. شامل ویروس ها، باکتری ها، قارچ ها، تکیاخته ها و نماتود ها هستند. طیف وسیعی از گونه های آفات (گیاهان، قارچ ها، باکتری ها، تکیاخته ها و حشرات) تحت تاثیر عوامل بیماریزا قرار میگیرند که ممکن است مانع رسیدن جمعیت آن ها به سطح ضرر شود یا به طور موثری پتانسیل آنها برای آسیب را کاهش دهد.
اگر چه مدت زیادی است که اهمیت پاتوژن ها در شرایط طبیعی درک شده اما برای کاربرد آنها تلاشی صورت نگرفته است. دلیل آن این است که عمدهی پاتوژن ها، محیط بسیار اختصاصی نیاز دارند که تهیه آن دشوار است و وقتی میسر باشد، برای عملی شدن، هزینه آن زیاد است. به هر حال اخیرا با حشره کش های میکروبی نظیر باسیلوس پاپیلی (Bacillus popilliae) عامل بیماری شیری سوسک های ژاپنی و باسیلوس تورینجینسیس (Bacillus thuringiensis) عامل بیماری بسیاری از صدپاهای آفت و چندین پاتوژن قارچی علف های هرز پیشرفتهای زیادی صورت گرفته است.] 8.[

2-3- کلیاتی بر قارچها:
قارچ ها ارگانیسم های یوکاریوت هتروتروفی هستند که پراکندگی جهانی دارند و برای رشد، به مواد آلی از پیش ساخته نیاز دارند. این گروه از میکروارگانیسم ها بر اساس طبقه بندی محققی بنام وایتاکر (Whittaker) در یک سلسله مجزا به نام سلسله قارچ ها طبقه بندی شدهاند. در حقیقت قارچ ها گروه منحصر به فردی از ارگانیسم ها هستند که از بسیاری جهات، به ویژه از نظر نوع رفتار و سازماندهی سلولی، با سایر ارگانیسم ها تفاوت دارند] 4.[
دیواره سلولی، یکی از اجزاء ساختمانی اصلی قارچهاست و وظایف مختلفی شامل تعین شکل قارچ، تعین روش رشد و تکثیر قارچ، تنظیم واکنش متقابل قارچ با محیط اطراف و اعمال فیزیولوژیک را بر عهده دارد. ریسه یا هایف جزء ساختمان عمومی قارچ های رشتهای است و منحصرا از ناحیه راسی خود (منطقه گسترش) رشد میکند. قارچ ها، عموما با ارزیابی ویژگیهای پرگنه و مورفولوژی میکروسکوپی شان شناسایی میشوند. در واقع، مورفولوژی پرگنه ها، اولین معیار برای جدا کردن قارچ های رشتهای از مخمر هاست

Author: 92