در اين بخش در قالب دو فصل به تبيين مفاهيم پليس و حقوق شهروندي مي پردازيم .

در جهان به هم پيوسته امروز تمام مفاهيم باز تعريف شده اند مفاهيمي چون اقتصاد ، سياست و فرهنگ لذا نمي توان مسائل و مفاهيم را فقط ملي تعريف كرد . عصر جهاني شدن الزاماتي به همراه آورده است كه ديگر خصوصي ترين مسايل را كه زماني فقط در دايره حوزه ملي تعريف مي شد  نمي توان از چشم جهان دور داشت . دنياي بدون مرزي پديد آمده كه ديگر دولت ها نمي توانند با توسل به اينكه حوزه داخلي كشور است هركاري در داخل مرزهاي ملي انجام دهند در اين بين مفاهيمي چون امنيت ، پليس ، حقوق شهروندي و حقوق اجتماعي  نيز دستخوش تغيير و تحول شده است و ابعاد تازه فرا ملي و فرا مرزي به خود گرفته اند . در اين راستا كاركرد ، نگرش و حتي تعريف مجدد از وظايف پليس بعنوان نيرويي كه مستقيما با مردم در جامعه سروكار دارد ، ناگزير مي نمايد .

در اين فصل به تعريف مفاهيمي چون پليس ، حدود وظايف و اختيارات آن ، انواع پليس و رويكردهاي مختلف آن و سابقه پليس در ايران ، نهادهاي پليسي در حوزه حقوق شهروندي و همچنين حقوق شهروندي ، مفاهيم و پيشينه و خاستگاه حقوق شهروندي ، حقوق شهروندي در دين اسلام ، حقوق شهروندي در حقوق عرفي و حقوق شهروندي در حقوق بين الملل مي پردازيم . 

فصل اول : پليس

        از جمله مهمترين وظايف مسئوليت نهادها ي حكومتي و اجرايي هر كشور ، برقراري نظم و تامين امنيت آن كشور است . يكي از نهادهاي شاخص در اين زمينه ، نهاد انتظامي به شمار مي رود كه در سراسر جهان با عنوان (( پليس )) خوانده مي شود . پليس مظهر اقتدار و قدرت هر نظام است كه در  نظام جمهوري اسلامي ايران ، مطابق ماده 3 قانون تشكيل نيروي انتظامي مصوب 1369 هدف از تشكيل اين نيرو استقرار امنيت و تامين آسايش عمومي و فردي و نگهباني از دستاوردهاي انقلاب در چارچوب قانون برشمرده شده است .

پليس مهمترين سازمان دولتي و مسئول برقراري نظم عمومي و امنيت در جامعه به شمار مي رود . نظم عمومي مجموعه مقررات و سازكارهاي حقوقي و قانوني است كه حسن جريان لازم در امور مربوطه به اداره كشور ، صيانت اخلاقي ، امنيتي و غيره منوط به حضور آنان است .

امنيت نيز همان آرامش خاطر و اطمينان است كه در صورت برقراري آن ، افراد جامعه هراسي از باب جان ، معيشت ، و حقوق مادي و معنوي خود ندارند . هر نوع اختلال و تهديدي در عرصه امنيت اجتماعي كشور مانع تحقق اهداف عالي نظام اسلامي در ابعاد گوناگون مي گردد .

مبحث اول : مفهوم و انواع پليس

         در ابتدا آنچه از اصول و آيين نگارش استنباط ميشود ، اين است كه ما بدانيم در رابطه با چه موضوعي مي نويسيم ، از آنجا كه موضوع پايان نامه ( بررسي وظايف و اختيارات پليس در حفظ حقوق شهروندي )‌ مي باشد ، بنابر اين قبل از هر چيز بايستي كلمات (( پليس )) و (( حقوق شهروندي )) تعريف شده و جايگاه اين واژه ها را بيان نماييم .

 گفتار اول : مفهوم پليس

در اين گفتار به بيان مفهوم پليس در لغت و اصطلاح مي‌پردازيم:

الف ) مفهوم پليس در لغت

      از نظر لغوي كلمه پليس فرانسوي و از ريشه يوناني  Politera   به معناي (( سازمان سياسي )) و (( هنر حكومت كردن )) و نيز از كلمه  Policia  ، Police به معناي شهر و جامعه گرفته شده است . [1]

استاد علي اكبر دهخدا در معنا و مفهوم كلمه پليس چنين نوشته است : (( پليس لفظ فرانسوي كه در فارسي به معني پاسبان اداره شهرباني استعمال ميشود و پليس مخفي نيز كاراگاه را گويند يعني محتسبي كه لباس خاصي ندارد تا شناخته نشود )) [2]

استاد محمد معين در معنا و مفهوم كلمه پليس چنين مينويسد (( پليس يعني شهرباني ، نظميه ، پاسبان ، محتسب و اداره پليس يعني سركلانتري و اداره پليس مخفي به معناي اداره آگاهي و ماموران آن را كاراگاه مي گويند  )) [3]

ب ) مفهوم پليس در اصطلاح

      امروزه پليس در معني لغوي آن به كار نمي رود بلكه هر كجا لفظ پليس استعمال مي شود معناي اصطلاحي آن مد نظر مي باشد چنانكه فرهنگ لغت اكسفورد پليس را در سازمان رسمي كه وظيفه اش الزام افراد به پيروي از قانون و پيشگيري از جرم و پاسخ به آن مي باشد تعريف نموده است . [4]

از نظر دكترين نيز پليس در معاني مختلف به كاررفته است . استاد گاستون استفاني براي پليس سه معنا ذكر نموده اند :  اول ،  مجموعه قواعدي است كه به وسيله مقامات عمومي به شهروندان تحميل شده است دوم ، در معناي محدودتر كه در اينصورت محدود به حقوق اداري ميشود ، پليس را عملياتي دانسته اند كه هدف آن تامين آرامش ، امنيت و سلامت عمومي از راه عمومي يا فردي و به وسيله برخي اقدامات مناسب است و سوم ، پليس طبقه اي از كارمندان دولت است كه نقش آن عبارت است از تامين اجراي دستورات عمومي و اقدامات متناسبي كه از طرف مقامات پليس به منظور تحقق هدف اساسي فوق الذكر اتخاذ مي شود . [5]  برخي ديگر پليس را بعنوان ميانجي بين جامعه و سيستم قانوني كشور معرفي مي نمايند . [6]

      حقوقدانان و نظريه پردازان علم حقوق ، تعاريف و مفاهيم مختلفي براي واژه پليس بيان نموده اند ، پروفسور ((فاراليك)) واژه پليس را چنين تعريف مينمايد :

( پليس عبارت است از يك سازمان دولتي ، كه ماموريتش حمايت از قانون اساسي جلوگيري از تخطي ، تامين نظم عمومي و حفظ جان و مال اشخاص است ) [7]

 متن فوق تکه ای از این پایان نامه بود

مطلب مشابه :  پایان نامه تبيين راهکارهاي عملي درخصوص کاهش اثر زندان

برای دیدن جزییات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

متن کامل پایان نامه

متن کامل