مقالات و پایان نامه ها

، ، مکعب، 0.00 ، صنعت ارزش، مشخصات

ت دراز
68,956
3491
3.38
3494.38
0.20
0.149
9
2409
هندیجان
68,681
545
0.13
545.13
1.26
1.000
10
2410
زیدون
36,463
382
0.45
382.45
0.95
0.754
11
2411
لیشتر
9,710
352
0.34
352.34
0.28
0.212
12
2412
دوگنبدان
1,010
170
7.98
177.98
0.06
0.036
13
2413
خیر آباد
14,870
264
0.18
264.18
0.56
0.442
14
2414
سرپری
11,449
334
0.25
334.25
0.34
0.265
15
2415
دهدشت
21,532
598
7.08
605.08
0.36
0.276
16
2416
شاه بهرام
7,299
982
0.12
982.12
0.07
0.050
17
2417
امام زاده جعفر
17,222
1343
0.64
1343.64
0.13
0.093
18
2418
دشت رستم
15,024
820
1.34
821.34
0.18
0.137
19
2419
باشت
9,175
346
1.21
347.21
0.26
0.202
20
2420
نورآباد ممسنی
18,182
516
7.03
523.03
0.35
0.269
21
2421
فهلیان
15,248
956
2.15
958.15
0.16
0.118
22
2422
سرانجیلک
8,672
528
0.54
528.54
0.16
0.122
23
2423
کودیان
22,357
341
0.31
341.31
0.66
0.516
24
2424
اردکان-چشمه سفید
34,742
779
1.71
780.71
0.45
0.347
xmin

0.01

xmax

1.26

xmax-xmin

1.25

جدول 4-3-4 مولفه دسترسی
مشخصات محدوده

xi-xmin/xmax-min

میانگین
میانگین ضربدر 20
ردیف
کد
نام
آب آشامیدنی
فاضلاب بهداشتی
زمین قابل کشت

1
2401
شادگان
0.962
0.888
0.978
0.94
18.86
2
2402
رامهرمز
0.901
0.905
0.956
0.92
18.42
3
2403
دالون
0.678
0.000
0.181
0.29
5.72
4
2404
باغ ملک
0.911
0.783
0.243
0.65
12.91
5
2405
صیدون
0.745
0.161
0.153
0.35
7.06
6
2406
جایزان
0.783
0.073
0.261
0.37
7.45
7
2407
بهبهان
0.969
0.901
0.548
0.81
16.12
8
2408
تخت دراز
0.572
0.063
0.149
0.26
5.23
9
2409
هندیجان
1.000
1.000
1.000
1.00
20.00
10
2410
زیدون
0.932
0.426
0.754
0.70
14.08
11
2411
لیشتر
0.493
0.000
0.212
0.23
4.70
12
2412
دوگنبدان
0.990
0.248
0.036
0.42
8.49
13
2413
خیر آباد
0.678
0.000
0.442
0.37
7.46
14
2414
سرپری
0.401
0.000
0.265
0.22
4.44
15
2415
دهدشت
0.799
0.173
0.276
0.42
8.32
16
2416
شاه بهرام
0.462
0.000
0.050
0.17
3.42
17
2417
امام زاده جعفر
0.524
0.000
0.093
0.21
4.12
18
2418
دشت رستم
0.585
0.000
0.137
0.24
4.82
19
2419
باشت
0.747
0.126
0.202
0.36
7.17
20
2420
نورآباد ممسنی
0.869
0.122
0.269
0.42
8.40
21
2421
فهلیان
0.639
0.023
0.118
0.26
5.20
22
2422
سرانجیلک
0.493
0.000
0.122
0.21
4.10
23
2423
کودیان
0.000
0.000
0.516
0.17
3.44
24
2424
اردکان-چشمه سفید
0.339
0.077
0.347
0.25
5.08

جدول 4-4-1- معرف آب ذخیره شده

مشخصات محدوده
جمعیت
حجم کل آب مخازن سدهای موجود
سرانه حجم کل آب مخازن سدهای موجود
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
نفر

کل
میلیون مترمکعب
متر مکعب برای هر نفر در سال

1
2401
شادگان
510875

2
2402
رامهرمز
100275

3
2403
دالون
13191

4
2404
باغ ملک
52398

5
2405
صیدون
49158

6
2406
جایزان
37528

7
2407
بهبهان
157994
1,200
7,595
0.0000
8
2408
تخت دراز
109780

9
2409
هندیجان
54537

10
2410
زیدون
16369

11
2411
لیشتر
7132

12
2412
دوگنبدان
87331

13
2413
خیر آباد
6247
580
92,845
1.0000
14
2414
سرپری
13180

15
2415
دهدشت
94532

16
2416
شاه بهرام
3745

17
2417
امام زاده جعفر
14271

18
2418
دشت رستم
28907

19
2419
باشت
17027

20
2420
نورآباد ممسنی
74287

21
2421
فهلیان
40274

22
2422
سرانجیلک
11170

23
2423
کودیان
5124

24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927

کل
1545259

xmin
7,595

xmax
92,845

xmax -xmin
85,249

جدول 4-4-2- معرف نسبت زمین های کشاورزی به منابع داخلی
مشخصات محدوده
جمعیت
مساحت زمینهای کشاورزی موجود
سرانه کل زمینهای کشاورزی
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
نفر
هکتار
هکتار بر نفر

دیمی
آبی
کل

1
2401
شادگان
510875
77,323
266,576
343,899
0.673
0.152
2
2402
رامهرمز
100275
14,790
49,732
64,522
0.643
0.145
3
2403
دالون
13191
5,912
3,408
9,320
0.707
0.160
4
2404
باغ ملک
52398
5,680
13,684
19,364
0.370
0.082
5
2405
صیدون
49158
17,337
7,156
24,493
0.498
0.112
6
2406
جایزان
37528
9,407
18,996
28,403
0.757
0.171
7
2407
بهبهان
157994
11,564
25,995
37,559
0.238
0.052
8
2408
تخت دراز
109780
51,008
17,948
68,956
0.628
0.142
9
2409
هندیجان
54537
8,616
60,065
68,681
1.259
0.287
10
2410
زیدون
16369
7,146
29,317
36,463
2.228
0.509
11
2411
لیشتر
7132
8,954
756
9,710
1.361
0.310
12
2412
دوگنبدان
87331
928
82
1,010
0.012
0.000
13
2413
خیر آباد
6247
8,967
5,903
14,870
2.380
0.544
14
2414
سرپری
13180
10,854
595
11,449
0.869
0.197
15
2415
دهدشت
94532
18,015
3,517
21,532
0.228
0.050
16
2416
شاه بهرام
3745
3,519
3,780
7,299
1.949
0.445
17
2417
امام زاده جعفر
14271
13,590
3,632
17,222
1.207
0.275
18
2418
دشت رستم
28907
6,203
8,821
15,024
0.520
0.117
19
2419
باشت
17027
5,340
3,835
9,175
0.539
0.121
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
1,569
16,613
18,182
0.245
0.054
21
2421
فهلیان
40274
3,257
11,991
15,248
0.379
0.084
22
2422
سرانجیلک
11170
5,703
2,969
8,672
0.776
0.176
23
2423
کودیان
5124
9,921
12,436
22,357
4.363
1.000
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
25,086
9,656
34,742
0.870
0.197
xmin

0.01

xmax

4.36

xmax -xmin

4.35

جدول 4-4-3 مولفه ظرفیت
مشخصات محدوده
xi-xmin/xmax-xmin
میانگین
میانگین صرب در 20
ردیف
کد
نام
سرانه ذخیره آب
سرانه زمینهای کشاورزی

1
2401
شادگان

0.152
0.076
1.52
2
2402
رامهرمز

0.145
0.073
1.45
3
2403
دالون

0.160
0.080
1.60
4
2404
باغ ملک

0.082
0.041
0.82
5
2405
صیدون

0.112
0.056
1.12
6
2406
جایزان

0.171
0.086
1.71
7
2407
بهبهان
0.0000
0.052
0.026
0.52
8
2408
تخت دراز

0.142
0.071
1.42
9
2409
هندیجان

0.287
0.143
2.87
10
2410
زیدون

0.509
0. 255
5.09
11
2411
لیشتر

0.310
0.155
3.10
12
2412
دوگنبدان

0.000
0.000
0.00
13
2413
خیر آباد
1.0000
0.544
0.77
15.44
14
2414
سرپری

0.197
0.098
1.97
15
2415
دهدشت

0.050
0.025
0. 50
16
2416
شاه بهرام

0.445
0.223
4.45
17
2417
امام زاده جعفر

0.275
0.137
2.75
18
2418
دشت رستم

0.117
0.058
1.17
19
2419
باشت

0.121
0.061
1.21
20
2420
نورآباد ممسنی

0.054
0.027
0.54
21
2421
فهلیان

0.084
0.042
0.84
22
2422
سرانجیلک

0.176
0.088
1.76
23
2423
کودیان

1.000
0.500
10.00
24
2424
اردکان-چشمه سفید

0.197
0.099
1.57

جدول 4-5-1 معرف سرانه مصرف آب شرب
مشخصات محدوده
جمعیت
سرانه مصرف شرب و بهداشتی
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
نفر
لیتر در روز

کل
شهری
روستایی
روستایی
شهری
کل

1
2401
شادگان
510875
330061
180814
116
192.57
165.470
0.451
2
2402
رامهرمز
100275
66038
34237
100
333.4
253.710
1.000
3
2403
دالون
13191
0
13191
97
0
97.000
0.025
4
2404
باغ ملک
52398
29832
22566
101
195.35
154.717
0.384
5
2405
صیدون
49158
5748
43410
100
140
104.677
0.073
6
2406
جایزان
37528
2004
35524
106
140
107.816
0.092
7
2407
بهبهان
157994
113772
44222
110
207.83
180.448
0.544
8
2408
تخت دراز
109780
26706
83074
96
112.95
100.123
0.044
9
2409
هندیجان
54537
39667
14870
123
216.21
190.795
0.609
10
2410
زیدون
16369
5067
11302
113
130
118.262
0.157
11
2411
لیشتر
7132
0
7132
97
0
97.000
0.025
12
2412
دوگنبدان
87331
83856
3475
97
136
134.448
0.258
13
2413
خیر آباد
6247
0
6247
103
0
103.000
0.062
14
2414
سرپری
13180
0
13180
97
0
97.000
0.025
15
2415
دهدشت
94532
63329
31203
97
168.33
144.785
0.322
16
2416
شاه بهرام
3745
0
3745
97
0
97.000
0.025
17
2417
امام زاده جعفر
14271
0
14271
97
0
97.000
0.025
18
2418
دشت رستم
28907
0
28907
95
0
95.000
0.012
19
2419
باشت
17027
8349
8678
97
133
114.652
0.135
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
52597
21690
95
172
149.518
0.352
21
2421
فهلیان
40274
5373
34901
94
162
103.072
0.063
22
2422
سرانجیلک
11170
0
11170
94
0
94.000
0.006
23
2423
کودیان
5124
0
5124
93
0
93.000
0.000
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
17848
22079
93
206
143.513
0.314
min
93.000

max
253.710

max -min
160.710

جدول 4-5- 2-1ارزش آب صنعتی در محدوده ها ی مطالعاتی
مشخصات محدوده
مصرف آب بخش صنعت
جمعیت
مصرف آب بخش صنعت
خوزستان
کهکیلویه
محدوده مطالعاتی
ردیف
کد
نام
استان
میلیون متر مکعب در سال
نفر
میلیون متر مکعب در سال
مصرف آب بخش صنعت
ارزش هر متر مکعب آب
مصرف آب بخش صنعت
ارزش هر متر مکعب آب
ارزش هر متر مکعب

میلیون متر مکعب در سال
ریال
میلیون متر مکعب در سال
ریال
ریال
1
2401
شادگان
خوزستان
31.447
510875

31.447
618023.52

618023.52
2
2402
رامهرمز
خوزستان
2.748
100275

2.748
54006.06

54006.06
3
2404
باغ ملک
خوزستان
0.473
52398

0.473
9295.80

9295.80
1
2405
صیدون
کهکیلویه
0.005
8768
0.0009

0.00
0.0009
10.66
91.40

2405

خوزستان

40390
0.0041
0.004
80.74

0.00

2
2406
جایزان
کهکیلویه
0.845
6057
0.1364

0.00
0.1364
1629.85
15556.21

2406

خوزستان

31471
0.7086
0.709
13926.36

0.00

3
2407
بهبهان
کهکیلویه
3.524
16237
0.3622

0.00
0.3622
4328.02
66467.21

2407

خوزستان

141757
3.1618
3.162
62139.19

0.00

1
2408
تخت دراز
کهکیلویه
0.096
109780

0.000
0.00
0.0960
1147.25
1147.25
4
2409
هندیجان
خوزستان
0.024
54537

0.024
471.67

0.00
471.67
5
2410
زیدون
خوزستان
5.426
16369

5.426
106636.42

0.00
106636.42
4
2413
خیر آباد
کهکیلویه
0.38
3386
0.2060

0.00
0.2060
2461.43
5881.66

2413

خوزستان

2861
0.1740
0.174
3420.23

0.00

2
2415
دهدشت
کهکیلویه
0.083
94532

0.00
0.0830
991.90
991.90
3
2419
باشت
کهکیلویه
0.71
17027

0.00
0.7100
8484.90
8484.90
میانگین

4.417

0.2278

مشخصات محدوده
مصرف آب بخش صنعت
جمعیت
فارس
محدوده مطالعاتی
ردیف
کد
نام
استان
میلیون متر مکعب در سال
نفر
مصرف آب بخش صنعت
ارزش هر متر مکعب آب
ارزش هر متر مکعب

میلیون متر مکعب در سال
ریال
ریال
1
2420
نور آباد ممسنی
فارس
0.349
74287
0.349
374.60
374.60
2
2421
فهلیان
فارس
0.976
40274
0.976
1047.58
1047.58
3
2424
اردکان
فارس
1.47
39927
1.47
1577.82
1577.82
میانگین
0.931666667

جدول 4-5-2-2 معرف ارزش افزوده آب صنعتی
مشخصات محدوده
مصرف آب بخش صنعت
ارزش هر متر مکعب آب
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
میلیون متر مکعب در سال
ریال

1
2401
شادگان
31.447
618023.52
1.000
2
2402
رامهرمز
2.748
54006.06
0.087
3
2403
دالون
0
0.000
0.000
4
2404
باغ ملک
0.473
9295.80
0.015
5
2405
صیدون
0.005
91.395
0.000
6
2406
جایزان
0.845
15656.208
0.025
7
2407
بهبهان
3.524
66467.212
0.108
8
2408
تخت

مقالات و پایان نامه ها

، مکعب، مشخصات، ، محدوده جمعیت، بهداشتی

ها
1-اقدامات مدیریتی لازم در خصوص حوضه مذکور صورت گیرد از جمله
-افزایش دسترسی به سیستم جمع آوری فاضلاب
-اجرایی کردن طرح سدهای مطالعاتی
-کاهش تخلیه زباله ها در محیط زیست و…
2-پیشنهاد می شود شاخص فقر آبی با ارزیابی دقیق تر و جامع تر و رفع محدودیتها در دیگر حوضه های آبریز کشور انجام شود.
3- شاخص فقر آبی در افق های زمانی مختلف بررسی شود. در انتخاب افق ها می توان برنامه های توسعه اقتصادی کشور را نیز در نظر گرفت تا مشخص شود نتایج هر کدام از برنامه ها بر بخش آب به چه میزان موثر بوده است.
4. نتایج این شاخص با سایر شاخص های مرتبط مقایسه شود.
5. بررسی امکان وزن دهی به زیر شاخص ها
6. محاسبه شاخص مذکور برای کل حوضه های آبریز درجه دوم کشور
پیوست
پیوست 1. جداول محاسباتی
جدول شماره 4-2-1 معرف بارش
مشخصات محدوده
جمعیت
حجم بارش سالانه
سرانه ( xi )
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
نفر
میلیون متر مکعب
میلیون متر مکعب برای هر نفر در سال

1
2401
شادگان
510875
2789
0.005
0.013
2
2402
رامهرمز
100275
531
0.005
0.013
3
2403
دالون
13191
393
0.030
0.107
4
2404
باغ ملک
52398
610
0.012
0.037
5
2405
صیدون
49158
1206
0.025
0.087
6
2406
جایزان
37528
843
0.022
0.079
7
2407
بهبهان
157994
536
0.003
0.006
8
2408
تخت دراز
109780
3491
0.032
0.115
9
2409
هندیجان
54537
545
0.010
0.031
10
2410
زیدون
16369
382
0.023
0.082
11
2411
لیشتر
7132
352
0.049
0.182
12
2412
چهاربیشه-دوگنبدان
87331
170
0.002
0.000
13
2413
خیر آباد
6247
264
0.042
0.155
14
2414
سرپری
13180
334
0.025
0.090
15
2415
دهدشت
94532
598
0.006
0.017
16
2416
شاه بهرام
3745
982
0.262
1.000
17
2417
امام زاده جعفر
14271
1343
0.094
0.354
18
2418
دشت رستم
28907
820
0.028
0.102
19
2419
باشت
17027
346
0.020
0.071
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
516
0.007
0.019
21
2421
فهلیان
40274
956
0.024
0.084
22
2422
سرانجیلک
11170
528
0.047
0.174
23
2423
کودیان
5124
341
0.067
0.248
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
779
0.020
0.067
xmin
0.002

xmax
0.262

xmax -xmin
0.260

جدول شماره 4-2-2-معرف آب ورودی به حوضه
مشخصات محدوده
جمعیت
دبی متوسط بلند مدت
حجم سالانه
سرانه(xi)

ردیف
کد
نام
نفر
مترمکعب بر ثانیه
میلیون متر مکعب
میلیون متر مکعب برای هر نفر در سال
xmax-xi/xmax-xmin

1
2401
شادگان
510875
91.600
2888.698
0.006
0.972
2
2402
رامهرمز
100275
21.900
690.638
0.007
0.966
3
2403
دالون
13191
21.900
690.638
0.052
0.745
4
2404
باغ ملک
52398
0.000
0.000
0.000
1.000
5
2405
صیدون
49158
0.000
0.000
0.000
1.000
6
2406
جایزان
37528
64.800
2043.533
0.054
0.735
7
2407
بهبهان
157994
57.400
1810.166
0.011
0.944
8
2408
تخت دراز
109780
0.000
0.000
0.000
1.000
9
2409
هندیجان
54537
0.000
0.000
0.000
1.000
10
2410
زیدون
16369
106.500
3358.584
0.205
0.000
11
2411
لیشتر
7132
0.000
0.000
0.000
1.000
12
2412
چهاربیشه-دوگنبدان
87331
0.000
0.000
0.000
1.000
13
2413
خیر آباد
6247
27.900
879.854
0.141
0.314
14
2414
سرپری
13180
21.400
674.870
0.051
0.750
15
2415
دهدشت
94532
0.000
0.000
0.000
1.000
16
2416
شاه بهرام
3745
0.000
0.000
0.000
1.000
17
2417
امام زاده جعفر
14271
58.500
1844.856
0.129
0.370
18
2418
دشت رستم
28907
0.000
0.000
0.000
1.000
19
2419
باشت
17027
0.000
0.000
0.000
1.000
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
28.100
886.162
0.012
0.942
21
2421
فهلیان
40274
19.800
624.413
0.016
0.924
22
2422
سرانجیلک
11170

0.000
0.000
1.000
23
2423
کودیان
5124
0.000
0.000
0.000
1.000
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
0.000
0.000
0.000
1.000
xmin
0.000

xmax
0.205

xmax -xmin
0.205

جدول شماره 4-2-3معرف آب های زیر زمینی
مشخصات محدوده
جمعیت
حجم آب موجود
سهم منابع زیرزمینی
حجم منابع زیر زمینی
سرانه (xi)
xi-xmin/xmax-min
ردیف
کد
نام
نفر
هزار مترمکعب در سال
درصد
هزارمتر مکعب در سال
هزار متر مکعب برای هر نفردر سال

1
2401
شادگان
510875
57563.7
2
1151.274
0.002
0.000
2
2402
رامهرمز
100275
19333.7
22
4253.414
0.042
0.435
3
2403
دالون
13191
754.2
10
75.42
0.006
0.038
4
2404
باغ ملک
52398
5306.7
78
4139.226
0.079
0.831
5
2405
صیدون
49158
3013.1
25
753.275
0.015
0.141
6
2406
جایزان
37528
2373.3
17
403.461
0.011
0.092
7
2407
بهبهان
157994
20589.5
20
4117.9
0.026
0.258
8
2408
تخت دراز
109780
6761.7
50
3380.85
0.031
0.309
9
2409
هندیجان
54537
6486.4
2
129.728
0.002
0.001
10
2410
زیدون
16369
1132.2
40
452.88
0.028
0.275
11
2411
لیشتر
7132
419.5
80
335.6
0.047
0.485
12
2412
چهاربیشه-دوگنبدان
87331
8063.1
99
7982.469
0.091
0.965
13
2413
خیر آباد
6247
387.2
46
178.112
0.029
0.284
14
2414
سرپری
13180
770.1
32
246.432
0.019
0.178
15
2415
دهدشت
94532
8734.9
81
7075.269
0.075
0.786
16
2416
شاه بهرام
3745
219.1
57
124.887
0.033
0.337
17
2417
امام زاده جعفر
14271
869
74
643.06
0.045
0.463
18
2418
دشت رستم
28907
1886.3
71
1339.273
0.046
0.477
19
2419
باشت
17027
1311.6
92
1206.672
0.071
0.743
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
7477.9
94
7029.226
0.095
1.000
21
2421
فهلیان
40274
2903.6
74
2148.664
0.053
0.553
22
2422
سرانجیلک
11170
737.3
73
538.229
0.048
0.497
23
2423
کودیان
5124
334.8
92
308.016
0.060
0.626
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
4376.2
39
1706.718
0.043
0.438
xmin
0.002

xmax
0.095

xmax -xmin
0.092

جدول شماره 4-2-4 مولفه منابع
مشخصات محدوده

xmax-xi/xmax-xmin

میانگین
میانگین ضربدر 20
ردیف
کد
نام
بارش
آب ورودی به حوضه
آب زیرزمینی

1
2401
شادگان
0.013
0.972
0.136
0.329
6.57
2
2402
رامهرمز
0.013
0.966
0.528
0.471
9.43
3
2403
دالون
0.107
0.745
0.000
0.296
5.93
4
2404
باغ ملک
0.037
1.000
0.514
0.623
12.45
5
2405
صیدون
0.087
1.000
0.086
0.409
8.19
6
2406
جایزان
0.079
0.735
0.041
0.302
6.04
7
2407
بهبهان
0.006
0.944
0.511
0.402
8.05
8
2408
تخت دراز
0.115
1.000
0.418
0.475
9.49
9
2409
هندیجان
0.031
1.000
0.007
0.344
6.88
10
2410
زیدون
0.082
0.000
0.048
0.119
2.38
11
2411
لیشتر
0.182
1.000
0.033
0.556
11.11
12
2412
چهاربیشه-دوگنبدان
0.000
1.000
1.000
0.655
13.10
13
2413
خیر آباد
0.155
0.314
0.013
0.251
5.02
14
2414
سرپری
0.090
0.750
0.022
0.339
6.79
15
2415
دهدشت
0.017
1.000
0.885
0.601
12.02
16
2416
شاه بهرام
1.000
1.000
0.006
0.779
15.58
17
2417
امام زاده جعفر
0.354
0.370
0.072
0.396
7.92
18
2418
دشت رستم
0.102
1.000
0.160
0.526
10.52
19
2419
باشت
0.071
1.000
0.143
0.604
12.09
20
2420
نورآباد ممسنی
0.019
0.942
0.879
0.654
13.07
21
2421
فهلیان
0.084
0.924
0.262
0.520
10.41
22
2422
سرانجیلک
0.174
1.000
0.059
0.557
11.14
23
2423
کودیان
0.248
1.000
0.029
0.625
12.50
24
2424
اردکان-چشمه سفید
0.067
1.000
0.206
0.502
10.04

جدول 4-3-1معرف دسترسی به آب بهداشتی
مشخصات محدوده
جمعیت
دسترسی به آب آشامیدنی بهداشتی
ردیف
کد
نام
نفر
درصد

کل
شهری
روستایی
شهری
روستایی
کل (xi)
xi-xmin/xmax-xmin
1
2401
شادگان
510875
330061
180814
100
95
98.23
0.962
2
2402
رامهرمز
100275
66038
34237
100
89
96.24
0.901
3
2403
دالون
13191
0
13191
100
89
89.00
0.678
4
2404
باغ ملک
52398
29832
22566
100
92
96.55
0.911
5
2405
صیدون
49158
5748
43410
100
90
91.17
0.745
6
2406
جایزان
37528
2004
35524
100
92
92.43
0.783
7
2407
بهبهان
157994
113772
44222
99.8
95
98.46
0.969
8
2408
تخت دراز
109780
26706
83074
99.8
81
85.57
0.572
9
2409
هندیجان
54537
39667
14870
100
98
99.45
1.000
10
2410
زیدون
16369
5067
11302
100
96
97.24
0.932
11
2411
لیشتر
7132
0
7132
99.8
83
83.00
0.493
12
2412
دوگنبدان
87331
83856
3475
99.8
83
99.13
0.990
13
2413
خیر آباد
6247
0
6247
0
89
89.00
0.678
14
2414
سرپری
13180
0
13180
99.8
80
80.00
0.401
15
2415
دهدشت
94532
63329
31203
99.8
79
92.93
0.799
16
2416
شاه بهرام
3745
0
3745
0
82
82.00
0.462
17
2417
امام زاده جعفر
14271
0
14271
0
84
84.00
0.524
18
2418
دشت رستم
28907
0
28907
0
86
86.00
0.585
19
2419
باشت
17027
8349
8678
99.8
83
91.24
0.747
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
52597
21690
99
86
95.20
0.869
21
2421
فهلیان
40274
5373
34901
99
86
87.73
0.639
22
2422
سرانجیلک
11170
0
11170
99
83
83.00
0.493
23
2423
کودیان
5124
0
5124
99
67
67.00
0.000
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
17848
22079
99
61
77.99
0.339
xmin
67.00

xmax
99.45

xmax-xmin
32.45

جدول 4-3-2 معرف دسترسی به سیستم جمع آوری فاضلاب

مشخصات محدوده
جمعیت
دسترسی به فاضلاب بهداشتی
ردیف
کد
نام
نفر
درصد

کل
شهری
روستایی
شهری
روستایی
کل
xi-xmin/(xmax-xmin)
1
2401
شادگان
510875
330061
180814
40
0
25.843
0.888
2
2402
رامهرمز
100275
66038
34237
40
0
26.343
0.905
3
2403
دالون
13191
0
13191
40
0
0.000
0.000
4
2404
باغ ملک
52398
29832
22566
40
0
22.773
0.783
5
2405
صیدون
49158
5748
43410
40
0
4.677
0.161
6
2406
جایزان
37528
2004
35524
40
0
2.136
0.073
7
2407
بهبهان
157994
113772
44222
36.4
0
26.212
0.901
8
2408
تخت دراز
109780
26706
83074
7.5
0
1.825
0.063
9
2409
هندیجان
54537
39667
14870
40
0
29.094
1.000
10
2410
زیدون
16369
5067
11302
40
0
12.382
0.426
11
2411
لیشتر
7132
0
7132
7.5
0
0.000
0.000
12
2412
دوگنبدان
87331
83856
3475
7.5
0
7.202
0.248
13
2413
خیر آباد
6247
0
6247
0
0
0.000
0.000
14
2414
سرپری
13180
0
13180
7.5
0
0.000
0.000
15
2415
دهدشت
94532
63329
31203
7.5
0
5.024
0.173
16
2416
شاه بهرام
3745
0
3745
0
0
0.000
0.000
17
2417
امام زاده جعفر
14271
0
14271
0
0
0.000
0.000
18
2418
دشت رستم
28907
0
28907
0
0
0.000
0.000
19
2419
باشت
17027
8349
8678
7.5
0
3.678
0.126
20
2420
نورآباد ممسنی
74287
52597
21690
5
0
3.540
0.122
21
2421
فهلیان
40274
5373
34901
5
0
0.667
0.023
22
2422
سرانجیلک
11170
0
11170
5
0
0.000
0.000
23
2423
کودیان
5124
0
5124
5
0
0.000
0.000
24
2424
اردکان-چشمه سفید
39927
17848
22079
5
0
2.235
0.077
xmin

0.000

xmax

29.094

xmax-xmin

29.094

جدول4-3-3 معرف آب کشاورزی
مشخصات محدوده
مساحت زمین های قابل کشت
حجم منابع آب داخلی
نسبت زمین های قابل کشت به منابع آب داخلی
xi-xmin/xmax-xmin
ردیف
کد
نام
هکتار
میلیون متر مکعب
کیلومتر مربع برمیلیون متر مکعب

بارش
آب زیرزمینی
کل

1
2401
شادگان
343,899
2789
1.15
2790.15
1.23
0.978
2
2402
رامهرمز
64,522
531
4.25
535.25
1.21
0.956
3
2403
دالون
9,320
393
0.08
393.08
0.24
0.181
4
2404
باغ ملک
19,364
610
4.14
614.14
0.32
0.243
5
2405
صیدون
24,493
1206
0.75
1206.75
0.20
0.153
6
2406
جایزان
28,403
843
0.40
843.40
0.34
0.261
7
2407
بهبهان
37,559
536
4.12
540.12
0.70
0.548
8
2408
تخ

مقالات و پایان نامه ها

، حوضه، زمین‌های، گزارشات، زمینهای، سدهای

در دسترس بودن تاثیرمی گذارد، قابلیت اطمینان و تغییرپذیری منابع است، هرچه تغییرپذیری منبع بیشتر و یا اعتماد پذیری آن کمتر باشد در نتیجه نسبت کوچکی از کل منابع موجود میتواند مورد استفاده قرارگیرد. با این حال بعلت عدم دسترسی این شاخص در مقیاس ملی، این عامل حذف می گردد.

دسترسی
برای این شاخص سه مولفه وجود دارد:
• درصدی از جمعیت که به آب آشامیدنی سالم دسترسی دارند.
• درصدی از جمعیت که به خدمات بهداشتی دسترسی دارند.
• شاخص که مربوط به زمین های آبی، به عنوان قسمتی از زمین های زراعی، وابسته به منابع آب داخلی. به صورت درصدی از زمینهای تحت آبیاری مرتبط با منابع آب داخلی محاسبه می شود. ایده پشت این روش محاسبه این است که کشورها یی با نسبت بالا از زمین های آبی وابسته به منابع آب داخلی در دسترس کم، بالاتر از کشورهای با نسبت بالا از زمین های آبی وابسته به منابع آب داخلی در دسترس بالا قرار گیرند.
ظرفیت
دو مولفه برای این شاخص در نظر گرفته می شود.
? سرانه ذخیره آب. در این مورد می باید حجم کل آب مخازن سدهای موجود در زیر حوضه محاسبه و بر جمعیت منطقه تقسیم گردد.
? سرانه زمینهای کشاورزی مدرن نیز باید از تقسیم مساحت کل زمینهای کشاورزی مدرن بر جمعیت تقسیم و با واحد کیلومتر مربع بر نفر محاسبه گردد.
مصرف
این شاخص دارای سه مولفه است:
?مصرف سرانه آب خانگی (m3/cap/yr)(مترمکعب آب مصرفی سالانه)
?مصرف سرانه آب صنعتی (m3/cap/yr)(مترمکعب آب مصرفی سالانه).
در این معیار نسبت تولید ناخالص داخلی (GDP) بدست آمده از بخش صنعت بر نسبت آب مصرفی در آن بخش، تقسیم شده است. این شاخص به روش معمول مشتق شده است: هر چقدر آب مصرفی در بخش صنعت ارزش افزوده بیشتری داشته باشد، مقدار این جزء از شاخص بیشتر می شود. این به یک اقدام خام بهره وری مصرف آب می شود.
?مصرف سرانه آب کشاورزی(m3/cap/yr)(مترمکعب آب مصرفی سالانه). این معیار نیز مانند آب مصرفی بخش صنعتی محاسبه شده است.
محیط زیست
این شاخص در تلاش است تا تعدادی از شاخص های زیست محیطی را مشخص کند. این شاخص ها تامین و مدیریت آب وآنچه شامل شاخص پایداری محیط زیست (ESI) است را منعکس می کند (انجمن اقتصاد جهانی ، 2001). این شاخص نه تنها کیفیت آب و’استرس’ را پوشش می دهد، بلکه رتبه کشورها را به لحاظ آب و محیط زیست به طور کلی، و اطلاعات مربوط، با توجه به اهمیت چارچوب راهبردی و نظارتی در یک کشور ارائه می دهد.
این شاخص بر اساس متوسط پنج شاخص جزء محاسبه شده است.
عبارت اند از:
شاخص کیفیت آب بر اساس معیارهای:
• غلظت اکسیژن محلول در آب،
• غلظت فسفر،
• مواد معلق،
• هدایت الکتریکی،
شاخص تنش آبی بر اساس معیارهای:
• میزان مصرف کود در هر هکتار از زمین های زراعی
• استفاده از آفت کش ها در هر هکتار از زمین های کشاورزی
• آلاینده های آلی صنعتی در آب تازه و در دسترس
• درصدی از خاک کشور که تحت تنش آبی شدید است

فصل چهارم
تجزیه وتحلیل یافته های تحقیق

4-1-مقدمه
استفاده از ابزار بصری که به راحتی توسط سهامداران قابل استفاده است مفید است با توجه به انطباق بهتر داده ها ی اجتماعی – اقتصادی و هیدرولوژیکی به کمک GIS در قالب الگوهای جغرافیایی می توان با تهیه نقشه های فقر آبی همزمان هم به ابعاد فضایی و هم ابعاد زمانی فقر آبی توجه کرد در کل نقشه های فقر آبی دارای این پتانسیل هستند که فقر آب را در میان مناطق ارزیابی کند و راهنمایی برای مدیریت پایدار منابع آب فراهم کند.
4-2- منابع:
مولفه منابع از سه معرف زیر تشکیل شده است.
•بارندگی
•آبهای ورودی از حوضه های مجاور
•آبهای زیر زمینی
4-2-1 بارندگی
از تقسیم حجم بارش بر جمعیت در هر زیر حوضه، سرانه حجم بارندگی بدست می آید.سپس با استفاده از فرمول 3-1 عدد این مولفه محاسبه می شود( جدول 4-2-1).
4-2-2 آبهای ورودی از حوضه های مجاور
در ابتدا به کمک نرم افزار GIS سه لایه از حوضه آبریز را بر روی یکدیگر قرار می دهیم. ( لایه محدوده های مطالعاتی، لایه رودخانه، لایه ایستگاههای هیدرومتری). لایه حاضر به ما کمک می کند تا بتوانیم رودهایی که به هر زیر حوضه وارد می شوند را شناسایی کرده و به کمک ایستگاههای هیدرومتری موجود دبی متوسط بلند مدت سالانه آنها را قرائت کرده و سپس با تبدیل آن به حجم آب ورودی سالانه، مقدار آب ورودی به هر زیر حوضه بدست می آیددر نهایت با تقسیم حجم آب ورودی به هر زیر حوضه بر جمعیت آن زیر حوضه سرانه حجم آب ورودی بدست می آید.( جدول 4-2-2)

4-2-3 آبهای زیر زمینی
معرفهای بارش، آبهای ورودی از حوضه های مجاور وآبهای زیرزمینی و مولفه منابع، به ترتیب در شکلهای 4-2-1 ، 4-2-2 ، 4-2-3 ، 4-2-4 نشان داده شده است.جداول و شکلها بیانگر آن است که مناطق زیدون،خیرآباد،دالون به ترتیب کمترین مقادیروشاه بهرام، چهاربیشه ونورآبادبه ترتیب بیشترین مقادیر مولفه منابع را به خود اختصاص داده اند

شکل 4-2-1-بارش

شکل4-2-3 -آب های زیر زمینی

شکل4-2- 4-منابع

4-3- مولفه دسترسی:
در این محور سه زیر معیار در نظر گرفته شده است
•درصدی از جمعیت که به آب سالم دسترسی دارند.
•در صدی از جمعیت که به سیستم جمع آوری فاضلاب بهداشتی دسترسی دارند.
• نسبت زمین‎های قابل کشت به منابع آب داخلی

4-3-1 درصدی از جمعیت که به آب سالم دسترسی دارند.
طبق گزارشات در مناطق شهری تمامی افراد به آب شرب سالم دسترسی دارند و برای روستاها نیز درصد دسترسی به آب آشامیدنی بهداشتی در روستاهای هرمحدوده مطالعاتی ارائه شده است.(جدول 4-3-1 )
4-3-2 در صدی از جمعیت که به سیستم جمع آوری فاضلاب بهداشتی دسترسی دارند.
گزارشات حاکی از آن است که هیچیک از مناطق روستایی در این حوضه آبریز به سیستم فاضلاب بهداشتی دسترسی ندارند. ودر نقاط شهری نیز تعداد کمی از شهر ها دسترسی به سیستم مورد نظر دارند،آن هم برای درصدی ازافرادآن شهر(جدول 4-3-2)

4-3-3 نسبت زمین‎های قابل کشت به منابع آب داخلی
زمینهای قابل کشت در هر زیر حوضه، از گزارشات استخراج شده و حجم منابع آب داخلی نیز در بخش منابع بدست آمده بود.از تقسیم این دو بر هم و استفاده از فرمول 3-1 عدد مربوط به این معرف نیز محاسبه می گردد.(جدول 4-3-3 ).
معرفهای دسترسی به آب سالم، فاضلاب بهداشتی، نسبت زمین‎های قابل کشت به منابع آب داخلیو مولفه دسترسی به ترتیب در شکلهای4-3-1 ، 4-3-2 ، 4-3-3 ، 4-3-4 نشان داده شده است. .جداول و شکلها بیانگر آن است که مناطق هندیجان،شادگان،رامهرمز به ترتیب کمترین مقادیروشاه بهرام، کودیان وسرانجیلک به ترتیب بیشترین مقادیر مولفه دسترسی را به خود اختصاص داده اند

4-3- 1- دسترسی به آب بهداشتی

شکل4-3-2- دسترسی به سیستم جمع آوری

شکل 4-3-3 زمین قابل کشت

شکل4-3-4 معرف دسترسی

4-4- ظرفیت:
•حجم کل آب مخازن سدهای موجود بر جمعیت
• مساحت کل زمینهای کشاورزی موجود بر جمعیت

4-4-1 حجم کل آب مخازن سدهای موجود بر جمعیت
با کمک نرم افزا GIS ،دو لایه محدوده های مطالعاتی و سدهای موجود در حوضه را بر یکدیگر منطبق می نماییم. لایه جدید حاضر موقعیت سدها را در هر زیر حوضه به ما نشان می دهد. حال با توجه به اینکه در هر محدوده مطالعاتی چند سد موجود است، ظرفیت سدهای هر محدوده را از گزارشات قرائت نموده و کل آب ذخیره شده توسط سدها را برای هر زیر حوضه بدست می آوریم.با بدست آوردن سرانه حجم آبهای ذخیره شده در سدها، برای هر زیر حوضه ،معرف مربوطه بدست می آید(جدول 4-4-1).
4-4-2 مساحت کل زمینهای کشاورزی موجود بر جمعیت
برای محاسبه این معرف مساحت زمینهای کشاورزی در هر زیر حوضه را برجمعیت همان زیر حوضه تقسیم نموده، آنگاه از فرمول 3-2 استفاده می کنیم.(جدول 4-4-2).
معرفهای سرانه ذخیره آب وسرانه زمین های کشاورزی ومولفه ظرفیت به ترتیب در شکلهای 4-4-2 ،4-4-3 نشان داده شده است. جداول و شکلها بیانگر آن است که مناطق چهارپیشه، دهدشت، بهبهان ونورآبادبه ترتیب کمترین مقادیرومناطق خیرآباد،کودیان،هندیجان به ترتیب بیشترین مقادیر مولفه ظرفیت را به خود اختصاص داده اند.

4-4-1 سرانه زمین های کشاورزی

شکل 4-4-2 مولفه ظرفیت

4-5- مولفه مصرف:
این مولفه از سه معرف سرانه مصرف آب شرب و بهداشت سرانه مصرف آب بخش صنعت سرانه مصرف آب بخش کشاورزی تشکیل شده است.
4-5-1 سرانه مصرف آب شرب و بهداشت
در گزارشات میزان مصرف سرانه به تفکیک شهر روستا، ارائه شده است. برای اینکه یک سرانه واحد برای زیر حوضه معرفی نماییم، سرانه شهر و روستا را به تناسب جمعیت شهری و روستایی در هر زیر حوضه استفاده نمودیم.

4-5-2 ارزش افزوده آب مصرفی بخش صنعت
در جدول 4-5-2 میزان آب مصرفی در هر محدوده به تفکیک نوع کارگاه صنعتی ارائه شده است.در گزارشات ارزش آب صنعتی برای هر استان ارائه شده است.با توجه به اینکه مبلغی که به عنوان ارزش آب صنعتی ارائه شده است، قطعا میانگینی از ارزشهای آب صنعتی در فعالیتهای صنعتی مختلف است در این مقطع با توجه به آب مصرفی صنعتی در هر زیر حوضه، برای آن زیر حوضه یک ارزش آب صنعتی تخمین زده می شود.پس از بدست آوردن ارزش آب صنعتی در هر حوضه معرف مربوطه را مانند قبل از فرمول3-2بدست می آوریم.
4-5-3 ارزش افزوده آب مصرفی بخش کشاورزی
در خصوص بخش کشاورزی نیز با توجه به اینکه حجم آب مصرفی کشاورزی در هر زیر حوضه مشخص بوده و همچنین قیمت متر مکعب آب کشاورزی ارائه شده است، همانند معرف قبل(بخش صنعت) این معرف را نیز بدست می آوریم.(جدول 4-5-3)
معرفهای سرانه مصرف آب شرب، سرانه مصرف آب صنعت، سرانه مصرف آب کشاورزی و مولفه مصرف به ترتیب در شکلهای4 -5-1 ، 4-5-2 ، 4-5-3 ، 4-5-4 نشان داده شده است. جداول و شکلها بیانگر آن است که مناطق لیشتر، دالون، سرپری ،کودیان وسرانجیلک به ترتیب کمترین مقادیرومناطق شادگان،رامهرمز،هندیجان به ترتیب بیشترین مقادیر مولفه مصرف را به خود اختصاص داده اند.

شکل 4-5-1 سرانه خانگی

شکل4-5- 2- سرانه صنعت

شکل4-5-3 سرانه کشاورزی

شکل4-5-4 – مولفه مصرف

4-6 محیط زیست
این مولفه از دو معرف کیفیت آب و تنش آبی تشکیل شده است. کیفیت آب خود دارای سه زیر معرف است و تنش آبی نیز با دو زیر معرف میزان مصرف سموم و کود سنجیده می شود.
4-6-1 معرف کیفیت(میزان BOD موجود در آب)
در گزارشات حجم تولید BOD در هر زیر حوضه محاسبه شده است. از این رو باید به کمک بیلان آبی موجود در هر زیر حوضه میزان BOD تولیدی را بر حسب میلی گرم در لیتر بدست آوریم. با تقسیم حجم تولیدی BOD در هر زیرحوضه بر میزان آب سطحی در همان حوضه، عددمربوطه بدست می آید.(جدول 4-5-1-2)
4-6-2 معرف کیفیت(میزان فسفر موجود در آب)
معرف فسفر نیز دقیقا مانند معرف BOD محاسبه می شود.(جدول 4-5-2-1)و(جدول 4-5-2-2)
اعدادی که برای معرفهای کدورت، هدایت الکتریکی، میزان مصرف سموم وکود در گزارشات ارائه شده اند، مستقیما در فرمول 3-2جایگزین شده و عدد مولفه در این موارد بدست می آید.

شکل 4-5-5- میانگین محیط زیست

فصل پنجم
نتیجه گیری وپیشنهادات

5-1- نتایج
نتایج این تحقیق نشان داد که با توجه به نقش اساسی آب نیاز مبرمی به یک ابزار مناسب که جنبه های مهم آب را در یک شاخص جامع گردآورد وجود دارد در این مطالعه با نقد و بررسی شاخص (WPI) نتیجه گیری شد که این شاخص به عنوان ابزار دقیق و جامعی که اجازه موثرتر سیاست گذاری و درک بهتر ارتباطات فقر و آب را می دهد می تواند برای مدیریت آب مفید باشد البته در آینده برای بهبود و اصلاح این روش علاوه بر اصلاح ساختار ریاضی آن به پایگاه داده های یکپارچهتر وجامعتر به عنوان مبنا نیاز داریم همچنین توسعه طرح های وزن خاص مناطق یا خاص جوامع با وجود داده های قابل دسترس مفید خواهد بود.

5-2- محدودیت ها
در تعیین شاخص WPI برای حوضه مورد مطالعه محدودیتهایی وجود داشت از جمله نبود اطلاعات کافی در مورد CV(ضریب تغییرات بارش باران) یا نبود اطلاعات کافی در مورد ظرفیت اجتماعی اعم از میزان سواد جمعیت فعال اقتصادی همچنین نبود آمار از میزان اشتغال زایی غیر کشاورزی به عنوان زیر مجموعه ظرفیت اقتصادی که امید است درآینده با دسترسی به پایگاه داده های یکپارچه تر و جامع تر بتوان ارزیابی دقیق تری انجام داد.

5-3- پیشنهاد

مقالات و پایان نامه ها

، al.,، می‌شود.، شاخص‌ها، WPI، شاخص‌های

جزء i است. دسته بندی ای برای xi است که از قوانین j پیروی می کند، و n شماره دسته بندی ها است.
– فاصله تا مرجع:
Nardo et al., (2005) استفاده از این روش توسط Parker (1991) مطرح شد با عنوان (نگرانی درباره مشکلات محیط زیست). در این برنامه مقادیر اجزاء یک کشور (یا میانگین مقادیر کشورهای مختلف) به عنوان مرجع استفاده شدند. مقادیر زیر شاخص، اجزاء مربوطه از کشورهای دیگر بر اساس شرایط نسبی آنها به مقادیر مرجع مورد بررسی قرار گرفت.
معادله کلی برای استفاده از این روش به شکل زیر است :
(2-5)
مقدار زیر شاخص برای جزء i است، مقدار واقعی برای شاخص و مقدار واقعی استفاده شده از مرجع می باشد.
2-3-3 بدست آوردن وزن ها:
در توسعه شاخص ها، وزن ها در انباشتگی اجزاء مورد استفاده قرار می گیرد، و به توسعه دهندگان شاخص (یا کاربران) اجازه می دهد تا وزن های مختلفی به شاخص ها اختصاص دهند. به طور کلی، Nardo et al.(2005) روش های وزن بندی را در دو گروه گسترده طبقه بندی می کند که عبارتند از: روش های مبتنی بر آمار و روش های مبتنی بر مشارکت. در روش سابق وزن ها بر اساس تجزیه و تحلیل اطلاعات اجزاء تعیین می شدند، در روش دوم وزن بر اساس نظر کارشناسان و عموم مردم داده می شود. انتخاب های کارشناسان ممکن است شامل قضاوت های شخصی و ذهنی شود که در این صورت آوردن توجیه و دلیل این انتخاب توسط آنها الزامی است. روش هایی مانند تحلیل عاملی (FA)، آنالیز اجزای اساسی (PCA) و مدل اجزای مشاهده نشده (UCM) نمونه هایی از روش تعیین وزن بر اساس آمار هستند. به طور کلی در FA/PCA تعیین وزن بر اساس فاکتور بارگذاری هر جزء در شاخص نهایی تعیین می شود. استفاده از FA/PCA به منظور تعیین وزن شامل چهار مرحله می شود: اولین مرحله تجزیه و تحلیل ارتباط اجزاء است، اگر ارتباطی وجود نداشته باشد این احتمال وجود دارد که اجزاء فاکتور اشتراکی ای نداشته باشند. سپس، در این گونه موارد که در آن اجزاء مرتبط نیستند، وزن های یکسانی به اجزاء اختصاص داده می شود. در هر صورت احتمال اینکه اجزاء به طور کامل هیچ ارتباطی با هم نداشته باشند بعید به نظر می رسد. اگر ارتباط وجود داشت، مرحله دوم، شناسایی فاکتور های مشترک، گروه های نماینده اجزاء است. در PCA فاکتورها به عنوان اجزای (اصلی) شناخته می شوند. هر فاکتور نشان می دهد که فاکتور چقدر خوب در توضیح تغییرپذیری کلی عمل می کند. قدم سوم تعیین سهم هر جزء به آن فاکتور مربوطه که در آنالیز بارگذاری فاکتور استفاده می شود است. سپس، گام نهایی محاسبه وزن بر اساس عامل مشترک و آنالیز فاکتور بارگذاری است. بالاترین وزن ها به اجزایی با فاکتور بارگذاری بالا و درصد بالا در توضیح متغیر کلی داده می شود (Nardo et al., 2005). در هر مورد، چه ارتباط قوی و یا ضعیف باشد، در توضیحات روابط نیاز به ارایه معیار های مشخص و مستندمی باشد.در روش UCM فرض می شود که اجزاء یک شاخص به سایر فاکتورهای ناشناخته وابسته هستند. این عوامل به عنوان اجزای مشاهده نشده نامگذاری شده اند. (Harvey and Koopman, 2000; Nardo et al., 2005). وابستگی در اجزای مشاهده نشده و همچنین خطاهای مرتبط با هر جزء یک شاخص، توسط واریانس هر معرف نشان داده می شود. برای استفاده از این روش، قدم اول محاسبه واریانس هر جزء از شاخص است. سپس، مجموع تغییرات معرف های دیگر نیز محاسبه می شود. جزء به نسبت کاهش واریانس افزایش می یابد وبه مجموع واریانس دیگر اجزاء افزایش می یابد تغییرات در یک شاخص کاهش یافته، و به عنوان مجموع تغییرات دیگر شاخص ها افزایش می یابد (Nardo et al., 2005).در روش مبتنی بر مشارکت، متد هایی از قبیل تخصیص بودجه (BAL)، پروسه سلسله مراتبی تحلیلی (AHP) و روش اصلاح شده Simos در دسترس می باشد. روش BAL برای تخصیص وزن ها برای اجزاء مختلف بر اساس تعیین بودجه توسط کارشناسان انتخاب شده مورد استفاده قرار می گیرد. کارشناسان بودجه های مشخصی برای تخصیص به هر یک از اجزاء تقاضا می کنند. هنگامی که بودجه اختصاص داده شد، وزن براساس بودجه محاسبه می شود. اگر لازم باشد (اختیاری) تا زمانی که کارشناسان به همگرایی برسند، تخصیص بودجه تکرار می شود (Nardo et al., 2005).
روش AHP یک تکنیک تصمیم گیری چند معیاره است، که در زمینه های مختلفی مانند خدمات مشتری (Kwong and bai, 2002)، طراحی عملیاتی (Macharis et al., 2004) و محافظت از آب (Zhang 2009)، استفاده می شود. از این روش برای تعیین وزن معیار های مختلف در تصمیم گیری استفاده می شود. با استفاده از AHP، وزن ها از طریق مقایسه دو به دو معیارهای شناخته شده تعیین می شود. این روش جهت تعیین وزن معیارها در جایی که قضاوت کیفی کارشناسان و عموم مردم دخالت داشت مفید بوده است. روش اصلاح شده Simos به دنبال تخصیص وزن به اجزای مختلف بر اساس اولویت تصمیم گیرندگان انتخاب شده(DMS) می باشد (Koidkaraetal.,2010). با استفاده از این روش، وزن اجزای مختلف از طریق توزیع برگ ها به تصمیم گیرندگان انتخاب شده حاصل می شود. که هر برگ نمایانگر یک جزء است. همراه با این کارت ها برای نمایش هر جزء ، تصمیم گیرندگان نیز کارت های خالی را می دهند. سپس تصمیم گیرندگان کارت ها را به ترتیب اهمیت، از کمترین تا بیشترین اهمیت مرتب می کنند. وزن اجزاء بر اساس ترتیب این کارت ها محاسبه می شود. یک نمونه از این روش را می توان با مطالعه در عملیات چند منظوره سیستم های تامین آب شهری Kodikara(2008)و Kodikaraetal.(2010) یافت.
2-3-4-انباشتگی: در توسعه یک شاخص، انباشتگی ممکن است در مراحل پی در پی رخ دهد. دو روش معمول برای انباشتگی زیر شاخص ها روش محاسباتی و هندسی هستند. روش محاسباتی از طریق جمع مقادیر وزن زیر شاخص ها ، همانطور که در معادله زیر نشان داده شده است بکار گرفته می شود (Nardo et al., 2005).
(2-6)
که I در آن نشان دهنده شاخص انباشته شده، N تعداد اجزاء جمع بندی شده، Si زیر شاخصی برای جزء i و Wi وزن جزء i است. با استفاده از این روش، جایگزینی و جبران پذیری کامل در میان تمام زیر شاخص ها رخ می دهد(Nardo et al., 2005). به این معنی که مقادیر کم برخی از زیر شاخص ها توسط مقادیر بالای دیگر شاخص ها جبران می شود. در نتیجه، ممکن است در موارد مختلف، یک شاخص مقادیر شاخص انباشته شده یکسان داشته باشد، حتی در صورتی که مقادیر زیر شاخص ها برای هر یک از این موارد تفاوت کاملاً قابل ملاحظه ای داشته باشد، اما به طور متوسط میانگین وزنی مقادیر در تمام مواردیکسان است.
روش معمول دیگری که برای انباشتگی مورد استفاده قرار می گیرد روش هندسی است که در معادله زیر نمایش داده شده است (Swameeandtyagi,2000):
(2-7)
نمادهای معادله فوق همان هایی که برای معادله قبلی ذکر شد می باشند. در مقایسه با روش محاسباتی، روش هندسی جایگزینی و جبران پذیری کامل در میان مقادیر زیر شاخص های اجزاء ایجاد نمی کنند. نتیجتاً دو مورد با تفاوت قابل ملاحظه ای در زیر شاخص هایشان، حتی اگر میانگین مقادیر زیر شاخص های وزن شده شان یکسان باشد، ارزش شاخص انباشته شده ی متفاوتی دارند. بنابراین، اگرتفاوت مقادیر زیر شاخص ها مهم است، استفاده از روش هندسی مناسب تر است.

شکل 2-1 – مقایسه روش انباشتگی محاسباتی وهندسی4

به این نکته باید توجه داشت که در دو معادله قبلی شاخص های انباشته شده از طریق اجزاء بدست آمده است. با این حال می تواند به همان شکل معادله ها در سطوح مختلف انباشتگی استفاده شود.
2-3-5 آنالیز توانمندی شاخص:
آنالیز نیرومندی شاخص به توانایی شاخص برای بکارگیری تحت شرایط مختلف، از جمله مکان های مختلف، مجموعه های از اجزاء و روش های پیچیده در محاسبه شاخص نهایی مربوط است. آنالیز نیرومندی برای ارایه درک بهتر در مورد نقاط ضعف و قوت شاخص ، به سهامدارن مربوطه، به ویژه کاربران شاخص ها مفید است. تجزیه و تحلیل نیرومندی معمولاً توسط انجام آنالیز حساسیت و پذیرفتن عدم قطعیت در شاخص ها انجام می شود. به طور کلی در این آنالیز تلاش به تجزیه و تحلیل تاثیرات عدم قطعیت در ارزش های ورودی و خروجی است (Saisana et al., 2005).

2-4- شاخص فقر آبی
انتخاب (اجزا) برای WPI بر اساس اجماع کارشناسان اجتماعی و فیزیک، کاروران آب، محققان و سایر ذینفعان انجام شده است (Lawrence et al., 2003). این کارشناسان در مورد رابطه میان فقر آب و فقر درآمد توجه داشته اند. فقر آب در مواردی که مردم به منابع آب دسترسی دارند، اما آب موجود مناسب و کافی نیست نمایان شده است، در حالی که فقر درآمد زمانی که موجودی آب کافی است اما مردم دسترسی به منابع آب ندارند نمایان شده است. بنابراین، ارزیابی عملکرد منابع آب نمی تواند با نادیده گرفتن فاکتورهای اجتماعی و اقتصادی مربوط به منابع آب حاصل شود (Lawrence et al., 2003).
برای بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزاءWPI، روش مقیاس دهی پیوسته استفاده می شود. حداقل و حداکثر مقادیر استفاده شده برای هر یک از شاخص های WPI به عنوان کمترین و بیشتری مقدار حقیقی در میان کشورهای شرکت کننده قرار می گیرد (Lawrence et al., 2003). مقدار زیر شاخص های اجزاء WPI محدوده ای از 0 تا 1 دارند.
در چارچوب اصلی WPI، هیچ طرح وزن بندی خاصی پیشنهاد نشده است. (Sullivan et al 2006) عقیده دارد که مسئولیت تعیین وزن شاخص باید به تصمیم گیرندگان محول شود، نه به محققان. در استفاده از WPI کاربران مجازند تعریف وزن بندی خودشان را به شاخص های WPI اختصاص دهند. با این حال (Sullivan et al 2006) براهمیت مشاوره روشن با ذینفعان مربوطه در مورد تعیین وزن تاکید دارند. در طول برنامه اول WPI برای تمامی اجزاء وزن برابر به کار گرفته شد (Lawrence et al., 2003)
دو فرآیند انباشتگی در WPI مورد استفاده قرار گرفته. اولین انباشتگی برای ترکیب مقادیر زیر شاخص های اجزاء مختلف در مولفه ها با استفاده از روش انباشتگی محاسباتی استفاده شده. درحالیکه اجزاء وزن مساوی داشتند مقدار شاخص برای هر جزء میانگین مقدار زیر شاخص برای هر مولفه است. هنگامی این ارزش ها برای پنج جز مولفه های WPI بدست آمد با استفاده از روش محاسباتی با وزن برابر برای بدست آوردن مقدار شاخص نهایی با دامنه ای از 0 تا 100 انباشته می شوند (Lawrence et al., 2003).

فصل سوم
روش شناسایی تحقیق

3-1 محاسبه شاخص فقر آبی در حوضه آبریز زهره وجراحی
متدولوژی این بخش متاثر از چهار چوب WPI سالیوان و همکارانش می باشد که ارزیابی دسترسی فیزیکی منابع آب میزان دسترسی به آب استفاده از آب برای اهداف گوناگون عوامل محیطی مخرب اکولوژی سیستمهای آبی و ظرفیت های مختلف برای دسترسی آب ادغام کرده است. چهار چوب این بخش از 5 جز اصلی WPI سالیوان تشکیل شده است. منابع دسترسی ظرفیت استفاده و محیط زیست همچنین شامل چهارده معرف و شش زیر معرف( متغیر) است که مسائل مربوط به آب را در حیطه تحقیق منعکس می کند. اجزا معرفها و متغیرهایی که در این بخش مورد بررسی قرار گرفتهاند در جدول3-1-1 با جزئیات آمده است. از آنجایی که داده ها از منابع مختلف جمع آوری شدهاند برای استاندارد سازی داده ها متد ماکسیسم- مینیمم (مقیاس بندی پیوسته) که به صورت مخفف MAX-MIN نوشته می شود مورد استفاده قرار گرفته است تا داده ها در طیف استاندارد 0-100 قرار گیرند.
جدول3-1- خلاصهای از ساختار شاخص و داده های مورد استفاده برای ساخت آن را و همچنین ارتباط آنها را ارائه می دهد

3-2- روش محاسبه
به منظور محاسبه این شاخص از دو فرمول زیر استفاده می کنیم.
(3-1)
(3-2)

sXi: مقدار مربوط به هر معرف
: Xmax بالاترین مقدار مربوط به معرف و یا زیر معرف مربوطه
: Xmin پائین ترین مقدار مربوط به معرف و یا زیر معرف مربوطه
فرمول( 3-1) برای معرفها یا زیرمعرفها با تاثیر مثبت و فرمول (3-2) برای معرفها یا زیرمعرفها با تاثیر منفی می باشد میانگین ارقام بدست آمده برای زیرمعرفها مقدار معرف و به همین ترتیب میانگین مقادیر معرفها مقدار مولفه و در نهایت میانگین مقادیر مولفهها مقدار شاخص نهایی WPI که عددی در محدوده صفر و صد است را می دهد که صد بهترین حالت ممکن است در زیرجدولی آورده شده است که خلاصهای از ساختار شاخص و داده های مورد استفاده برای ساخت آن را و همچنین ارتباط آنها را ارائه می دهد.
شرح هر یک از شاخص های فرعی به شرح زیر است.
منابع
این شاخص ترکیبی از دو شاخص مجزا است: یکی منابع آب داخلی (internal water resources) و دوم جریان آب خارجی (external water inflows) است. هر دوی آنها برای کاهش اعوجاج ناشی از مقادیر بالا در مقیاس لگاریتم محاسبه می شود، و بر اساس سرانه ابراز شده است. شاخص منابع یکی از شاخص های اساسی در دسترس بودن آب است. عامل مهمی دیگری که بر

مقالات و پایان نامه ها

، al.,، ، شاخص‌ها، WPI، از‌این

ی و زیست محیطی محل محاسبه می شود، ممکن است در سایر سطوح فضاها (منطقه ای، ملی، بین المللی) معتبر نباشد. از این رو، این چهار شاخص مورد بررسی نیز در برخی موارد با هم تفاوت دارند. در توسعه یک شاخص پایداری، در نظر گرفتن و تجزیه و تحلیل شباهت ها و تفاوت ها با شاخص های موجود از اهمیت بسیاری برخوردار است. در بخش های زیر این چهار اندیس به عنوان عناصر مختلف توسعه شاخص نقد و بررسی می شود.
2-2 پیشینه شاخص فقر آبی
شاخص فقر آب توسعه یافته ( WPI e)شاخصی است که جهت پیگیری روابط علت ومعلولی در میان مولفه های WPI از فشار- وضعیت- پاسخ (PSR) برای رسیدگی به به هر یک از ابعاد استفاده می کند این شاخص برای 31 زیر حوضه، حوضه آبریز Jequetepeque در کشور پرو بررسی شده است. برای هر مولفه، پارامترهای متفاوت (یا معرفها) با استفاده از مدل فوق ساخته شده است، که به دنبال علیت سه مساله زیر است:
(1) فشار فعالیت های انسانی بر مسایل زیست محیطی مختلف. (2) چگونه این فشارها بر وضعیت سیستم های طبیعی تاثیر می گذارند. (3) پاسخ توسط دولت ها و جوامع عمومی برای رسیدگی به تغییرات زیست محیطی از طریق سیاست ها و مقررات متفاوت. نویسندگان eWPIپنج مولفه مختلف ارائه کردند: مصرف، محیط زیست، منابع ، ظرفیت و دسترسی. سپس فشارها، وضعیت ها، پاسخ ها برای هر یک از این مولفهها به عنوان پارامترها شناسایی و عنوان بندی شدندAgust? Pérez-Foguet Ricard Giné Garriga (2011) .

شاخص فقر آب در حوضه آبریز Shiyang در چین بررسی شده است. برای این حوضه در بحث مولفه منابع، دو معرف لحاظ شده که عبارتانداز مقدارآب سطحی و آب زیرزمینی موجوددر دسترس برای هر نفر و دیگری اکسیژن حل شده نشان دهنده کیفیت آب، همچنین برای مولفه ظرفیت ، سرانه GDPمیزان تحصیلات و سرمایه گذاری دولت در زیر ساخت های آب که شاخص اقدامات و واکنش های کشور یا منطقه را برای منابع آب منعکس می کند معرفهایی هستند که در نظر گرفته شده اند در بحث مصرف نیز مصارف آب خانگی صنعتی و کشاورزی و نهایتاً برای محیط زیست سه زیر معرف درصد فضای تحت پوشش گیاه طبیعی درصد فضای بیابانی وتخلیه فاضلاب سالانه مشخص شده اند. در این گزارش یک ماتریکس همبستگی نیز برای پنج مولفه WPI آورده شده است که در آن همبستگی بالایی بین منابع و مصرف (ضریب همبستگی0.899 ) و عدم همبستگی (ضریب همبستگی0.880-) بین ظرفیت و محیط زیست دیده می شود علاوه بر این به استثنا ظرفیت و محیط زیست ضریب همبستگی بقیه معرفها باWPI بالاست Ruijun Zhang., Zhenghu Duan., Mingliang TanXiaohong Chen(2012).
این مقاله شاخصی را که به طور اختصاصی به بررسی وضعیت منابع آبی در بخش کشاورزی (AWPI) می پردازد مورد مطالعه قرار داده است. نتایج در شهرستان مرودشت استان فارس حاکی از آن بود که اگر چه خشکسالی و کاهش میزان بارندگی دلایل اولیه کم آبی در منطقه مورد مطالعه هستند، نبود ظرفیت های مدیریتی در بین کشاورزان عامل دیگری برای فقر آب کشاورزی بود علاوه بر این مقدار مولفه ظرفیت در بین کشاورزان به طور کلی پایین بود پایین بود که حاکی از این واقعیت بود که کشاورزان پیش نیازهای اساسی برای استفاده از آب موجود را به شیوه موثرتر در اختیار ندارند که در نهایت منجر به سطوح پایین کارایی فیزیکی آب در سطح مزرعه شده بود. Masoumeh Forouzani., Ezatollah Karami.(2011).

در این گزارش ابتدا نقطه ضعف ها و قوت های شاخص بررسی شده است ثانیاً برای پاسخگو بودن به انتقادات متفاوتی که اخیراً بر WPI وارد شده یک اصلاح مرور و تجدید نظر ارائه شده است اصلاحات پیشنهادی در این مقاله و تصحیحات آماری شاخص باعث شکل گیری IWPI (شا خص فقر آب بهبود یافته شد) IWPI در تونس نشان داد که فقر آب از یک الگوی فضایی ناهمگن پیروی می کند. Hatem Jemmali. Mohamed Salah Matoussi (2011)
نیهیلا و همکاران در تحقیقی از طریق نقشه های IWPI نشان دادند فقر آب در تونس از یک الگوی فضایی ناهمگون پیروی می کند در این مقاله WPI برای سه بلوک مناطق PALAKAND که بیشتر در معرض کمبود آب بوده اند محاسبه و در نقشه نشان داده شده نقشه فقر آبی که با مقیاس کافی و زیر مولف های صحیح ساخته شده است می تواند به مدیریت کمبود آب خیلی کمک کند این به اعضای حکومت محلی برای الویت بندی بلوک ها بر اساس اهمیت شان و اعلام برخی سیاست ها و تخصیص آب بر اساس نیازشان کمک کرد.
Nihila A, MTech student, Govt. Engineering College, Thrissur; Dr. K S Sumam. (2012).

در گزارشی فقر آبی با استفاده از دو شاخص SWPI و NWPI برای 147 کشور محاسبه و نتایج حاصل با نتایج WPI مقایسه شدند و از آنجایی که هر دو شاخص های اخیر به نسبت WPI همبستگی خیلی بیشتری با HDI داشتند HDI) یک شاخص مرکب با 3 مولفه امید به زندگی،موفقیت تحصیلی و درآمد است که بالاتر بودن HDIیک کشور بالاتر بودن رفاه محسوب می شود). در برخی موارد رتبه بندی کشورها متفاوت شد به طور مثال سورینام، گویان، ترکمنستان، توسط WPI جز 15 کشور عالی و بالای جدول بودند اما در شاخص NWPI و SWPI از رتبه آن ها تنزل یافت و بالعکس این اتفاق برای کشورهای آلمان و آمریکا روی داده است کشورهای آلمان و آمریکا در رده بندی بهتری قرار گرفتند. در شاخص NWPI تنها مولفه های دسترسی ظرفیت و محیط زیست در نظر گرفته شده و در شاخص SWPI تنها مولفه های محیط زیست و ظرفیت بررسی شده اند. .Danny I. Cho, Tomson Ogwang., Christopher Opio. (2009).
با انجام یک رگرسیون بین مولفه های بین المللی WPIs با یکدیگر معلوم شد که مولفه دسترسی با ضریب همبستگی بیشتر R2=0.68) ) به ظرفیت وابسته است در صورتی که همبستگی آن به منابع تنها با ضریب R2=0.03)) بوده است.Komnenic. , R. Ahlers, P. van der Zaag(2009).
در این گزارش روش ساده دیگری که کمبود آب را از طریق یکپارچه سازی کیفیت و کمیت آب ارزیابی می کند بررسی شد که در این روش کمبود آب بر پایه مفاهیم آب آبی – سبز – خاکستری و ردپای آب بنا شده است . با این روش رودخانه(BRB) که از بین توسعه یافته ترین مناطق پکن با جمعیتی بالغ بر74 درصد از جمعیت کل پکن عبور می کند هم به لحاظ کمی و هم کیفی بدترین رودخانه شناخته شد .
.Zhao Zeng., Junguo Liu., Hubert H.G. Savenije. (2013)
در این گزارش نحوه انتخاب مولفهها بدست آوردن مقادیر معرفها وزیرمعرفها نحوه تخصیص وزن برای مولفهها و معرفها نحوه ادغام مولفهها و معرفها آنالیز پایداری شاخص تفسیر مقدار نهایی شاخص به طور جداگانه برای چهار شاخصWPI CWSI WSI WJWS بررسی شده است .همه این شاخص ها اهداف مشترکی را دنبال می کنند، یعنی ارایه اطلاعات در مورد شرایط فعلی منابع آب، ارایه ورودی ها به تصمیم گیرندگان و اولویت بندی مسایل مربوط به آب و در همه آنها نیز اهداف توسعه شاخص تاثیر می گذارد که چه متدی استفاده شود تا مقادیر زیر شاخص و شاخص نهایی تفسیر شوند. Juwana N. Muttil B.J.C. Perera (2012).

2-3- مروری بر تعیین شاخص
به طور کلی ارزیابی پایداری مبتنی بر شاخص به دنبال شناسایی اجزاء برای ارزیابی است. یک شاخص مقیاسی است، از حقایق و شرایط موضوعی خاص، چه به صورت کیفی و یا کمی. اگر اجزاء به طور منظم رعایت شوند، آنها می توانند تغییرات را در طول یک مدت زمان تجزیه و تحلیل کنند (Nardo et al., 2005). یک گروه از معرفها و یا اجزاء، که با هم ترکیب شده اند را یک شاخص مرکب می نامند. (Nardo et al. 2005) اهمیت و ایده ال این شاخص برای توضیح ایده های چند بعدی اندازه گیری است که نمی توانند صرفاً به وسیله یک جزء توضیح داده شوند. برای بکار بردن ارزیابی پایداری مبتنی بر شاخص، باید مراحلی در نظر گرفته شوند، که این مراحل عبارتند از: انتخاب اجزاء ، بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزا ، اهمیت (وزن) اجزاء ، تجمع اجزاء ، و تجزیه و تحلیل توانمندی شاخص ها.
با استفاده از این روش برای ارزیابی پایداری، تمامی اجزاء شناخته شده باید مقادیر واحد مشترک داشته باشند. مقادیر اجزاء در واحد های مشترک به عنوان زیر شاخص شناخته می شود. در نهایت مقادیر زیر شاخص های اجزاء بدست آمده می توانند در یک مقدار شاخص کلی جمع شوند. در جمع آوری شاخص ها می توانند در وزن های مساوی و یا غیر مساوی قرار گیرند. تجزیه و تحلیل نیرومندی شاخص به هدایت و بررسی ورودی های مجهول شاخص ها می پردازد.
2-3-1 انتخاب اجزاء
اجزاء عناصر اصلی یک شاخص هستند. بنابراین در توسعه یک شاخص انتخاب اجزاءاز اهمیت بالایی برخورداراست.اجزاء برای یک شاخص معمولاً از طریق بررسی مقالات در چارچوب های پیشین و مجموعه اجزاء موجود انتخاب می شود. (Chaves and Alipaz, 2007; Policy research initiative, 2007; Sullivanandmeigh, 2007; Juwanaetal. (2010b).
به طور کلی یک مجموعه اولیه از اجزا بر پایه همین بررسی ها شناسایی می شود. این مجموعه اولیه سپس از طریق بحث و گفتگو با ذینفعان اصلی بهبود بخشیده می شود. (Policy research initiative, 2007; Sullivan and meigh, 2007; Juwana et al., 2010a)
در سال 1988 مشخصه های زیر برای انتخاب اجزاء پیشنهاد شد(2003 Liverman et al):
– حساسیت به تغییر زمان :
اجزاء باید قادر به ارایه اطلاعات در مورد مسایل مربوط به چگونگی تغییرات شاخص ها در طول زمان باشند.
– حساسیت به تغییر در سراسر فضاها و در گروه ها:
یک جزء باید تمام تغییرات رخ داده در فضا و یا در گروه ها را منعکس کند.
– پیش بینی یا پیشگیری :
با توجه به پایداری، اجزاء قابل اطمینان باید قادر به پیشگیری و یا پیش بینی نشانه های شرایط ناپایدار باشند.
– مرجع یا سرآغاز مقادیر موجود:
باید اطلاعات یا مقدار مرجع برای یک جزء مشخص باشد در غیر این صورت باید توسط یک جزء مشابه که اطلاعات آن موجود است جایگزین شود.
– بی طرفی :
تعصباتی که ممکن است در انتخاب اجزاء پایداری به دلایل مختلفی رخ دهد، مانند معلومات موجود شاخص توسعه دهنده، گرایش های سیاسی، و پس زمینه های داده شده در تحقیقات موجود باید به حداقل رساند .
– تبدیل اطلاعات مناسب:
در بسیاری از اجزاء ، جزء شناخته شده اطلاعات خام نیست. بنابراین برای بدست آوردن مقدار برای جزء ، نیاز به محاسبات یا تبدیل مناسب اطلاعات می باشد.
– یکپارچگی :
اهمیت یکپارچگی یا ترکیب اجزاء در این است که علایم شرایط نسبی ای که پایدار نیستند را نشان دهند. تصمیم گیرندگان ارشد زمانی باید مطلع شوند که این علایم نمایان می شوند، تا تجزیه و تحلیل های لازم برای شناسایی عامل اصلی بوجود آمدن این ناپایدار نسبی را انجام دهند.
2-3-2.بدست آوردن مقادیر زیر شاخص ها
در حال حاضر روش های مختلفی برای بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزاء موجود است. انتخاب مناسب ترین روش باید براساس ویژگی های اطلاعات و هدف توسعه شاخص درنظر گرفته شود (Nardo et al., 2005). توجه ویژه و تجزیه و تحلیل دقیقی مورد نیاز است، چرا که روش های مختلف می توانند نتیجه های متفاوتی بدهند (EbertandWelsch, 2004)
برخی از این روش ها در زیر ذکر می شود:
-روش رتبه بندی :
روش رتبه بندی ساده ترین روش است، معادله محاسبه مقادیر زیر شاخص ها با استفاده از این متد به
صورت زیر است:

( 2-1) Si=Rank (Xi)
Siمقدار زیر شاخص است برای معرف i و Xi مقدار واقعی جزء i است. در بعضی موارد (Jencks et al., 2003) مقادیر جزء برای محیط های مختلف در طول سال های مختلف نیز مقایسه می شوند. هنگامی که مقادیر بدست می آیند، آنها به سادگی به ترتیب صعودی و یا نزولی و رتبه بندی های تعریف شده چیده می شوند.
– مقیاس گیری پیوسته :
استفاده از روش مقیاس گیری پیوسته، حداکثر و حداقل مقادیر آستانه برای هر یک از اجزاء را تعیین می کند.
معادله کلی در محاسبات مقادیر زیر شاخص ها از روش زیراستفاده می کنیم:
(2-2)
Siمقدار زیر شاخص است برای معرف i، Xi مقدار واقعی جزء i است، و Xmin و Xmax حداقل و حداکثر مقادیر آستانه جزء هستند. این روش در سطح وسیعی از گسترش شاخص های گوناگون مانند شاخص پایداری آب کانادا (policy research initiative, 2007)، شاخص فقر آب (Lawrence et al., 2003)، شاخص گسترش انسانی (Rodriguez, 2011)، شاخص پایداری محیط زیست (Esty et al., 2005) و شاخص پایداری آب غرب جاوا (Juwana et al., 2011) مورد استفاده قرارگرفت.
– درصد بندی اختلاف سالانه دو سال پیاپی
معادله عمومی برای استفاده از این روش به این صورت است:
(2-3)
Si مقدار زیر شاخص برای جزء i است، و مقدار واقعی جزء i در زمان t است و, مقدار واقعی جزء i است در t?1.
این روش در صورتیکه داده های سری زمانی قابل دسترس برای اجزاء شناخته شده وجود نداشته باشد استفاده می شود.
– مقیاس بندی دستهای:
این روش مقادیر زیر شاخص ها را به صورت دسته بندی تولید می کند. همچنین تعیین کننده گروه های اجزاء بر پایه یک سری معیار مشخص شده است. دسته بندی ها می تواند عددی باشد (مقادیری مانند 5-1) یا بر اساس کیفیت باشد (خیلی خوب، خوب، ضعیف). در مقایسه با مقیاس بندی پیوسته، به جای آنکه مقادیر زیر شاخص ها را به شکل پیوسته داشته باشیم به صورت دسته بندی داریم معادله عمومی برای استفاده از این روش به شرح زیر است.
(2-4)

مقدار زیر شاخص، معرف i است. Xi مقدار حقیقی

مقالات و پایان نامه ها

حوضه، ، آبریز، شاخص‌های، آبرفتی، خوزستان

استفاده از سیستم کشاورزی مدرن نیز از دیگر معیارهای این محور به حساب می آیند. در مفهوم ظرفیت بمعنای وجود زیر ساختها جهت بهره برداری از منابع آب منطقه، اهمیت ویژه ای دارد. در بخش مصرف نیز معیار آب شرب، بهداشت، صنعت و کشاورزی در نظر گرفته شده است. و در هر مورد باید سرانه آب مربوطه محاسبه گردد. درخصوص محور محیط زیست شاخص پایداری محیط زیست، معیار اصلی است و برای محاسبه آن، شاخص کیفیت، شاخص های کیفیت، تنش آبی و تنوع زیست محیطی، ملاک قرار می گیرد.
1-5- قلمرو تحقیق
حوضه آبریز رودخانه های جراحی-زهره در دامنه های جنوبی زاگرس میانی واقع شده واز دو زیر حوضه مستقل و جدا از یکدیگر که در مجاورت هم واقع شده اند تشکیل شده گردیده وبه دلیل شباهت هایی که به هم دارند در قالب یک واحد دیده شده است قسمت غربی حوضه در استان خوزستان قسمت میانی در استان های خوزستان و کهکیلویه وبویر احمد و قسمت شرقی در استان فارس واقع شده است در تقسیم بندی های دفتر مطالعات پایه منابع آب حوضه آبریز جراحی زهره چهارمین حوضه ازحوضه دوم مطالعاتی (خلیج فارس) بوده وبا کد 24 مشخص است.
3مجموع مساحت این حوضه 40788 کیلومتر مربع است که18644 کیلومتر مربع آن یا معادل 7/45درصد آن را مناطق کوهستانی و 22144 کیلومتر مربع معادل 3 /54 درصد آن را دشت و کوهپایه تشکیل می دهد.
شهرهای بهبهان، شادگان، رامشیر، رامهرمز، هفتگل، باغ ملک، اردکان فارس، نور آباد ممسنی، دوگنبدان هندیجان ودهدشت در این حوضه قرار دارند. این حوضه آبریز با 40788 کیلومتر مربع مساحت یکی از حوضه های آبریز درجه دو سی گانه کشور را تشکیل می دهد که بخش هایی از استان های فارس، خوزستان و کهکیلویه و بویر احمد را در بر می گیرد. حوضه آبریز مورد مطالعه، با توجه به آبریز رودخانه های موجود در آن و ویژگی های هیدروژئولوژیکی به 24 محدوده مطالعاتی به نام های شادگان، رامهرمز، دالون-میداوود، و باغ ملک ، صیدون، جایزان، بهبهان ، تخت دراز، هندیجان، زیدون، لیشتر ، دو گنبدان-چهاربیشه ، خیر آباد ، سرپری، دهدشت، شاه بهرام، امام زاده جعفر، دشت رستم، باشت، نور آباد ممسنی، فهلیان، سرانجیلک، کودیان-سرکاه و اردکان -چشمه سفید تقسیم شده است.
بزرگترین محدوده مطالعاتی به نام” شادگان” دارای وسعتی معادل 13328 کیلومتر مربع بوده که 5954 کیلومتر مربع آن رادشت آبرفتی تشکیل می دهد کوچکترین محدوده مطالعاتی با 275 کیلومتر مربع” دو گنبدان -چهار بیشه” نام دارد که 29 کیلومتر مربع آن دشت آبرفتی می باشد. وسعت دشت های آبرفتی حوضه آبریز رودخانه زهره – جراحی حدود 11991 کیلومتر مربع است که حدود 29 درصد کل حوضه آبریز بوده و ارتفاعات مشرف بر آن 28797 کیلومتر مربع یعنی حدود 71 درصد از مساحت حوضه آبریز را به خود اختصاص می دهند. شمال و بخش مرکزی این حوضه را با توجه به در نظر گرفتن گسترش ارتفاعات زاگرس می توان یک ناحیه کوهستانی و دنباله جنوبی آن را که در صفحه خوزستان قرار گرفته است می توان ناحیه دشتی محسوب نمود. محورهای اصلی ارتباطی شامل محور جنوبی حوضه زهره-جراحی، نورآباد -دوگنبدان، دو گنبدان- بهبهان، بهبهان -آغاجاری و آغاجاری – امیدیه محور جنوب شرقی حوضه، حوضه سپیدان- نورآباد محورجنوب غربی حوضه، امیدیه – بند ماهشهر و بندر ماهشهر- شادگان محور غربی حوضه، امیدیه- رامشیر ومحور شمالی آن رامهرمز- هفتگل می باشد که به صورت جاده با یکدیگر ارتباط دارند. از اهواز تا بندر امام خمینی و از بندر ماهشهر تا امیدیه می توان از طریق ریل های راه آهن تردد نمود. حوضه آبریز جراحی- زهره شامل دو رودخانه اصلی جراحی و زهره می باشد. رودخانه جراحی خود از تلفیق دو رودخانه مارون و رامهرمزو رودخانه زهره از بهم پیوستن رود خانه های فهلیان و خیر آباد بوجود آمده اند. مساحت حوضه آبریز رودخانه زهره تا ایستگاه دهملا واقع در انتهای حوضه 52/13163 کیلومتر مربع بوده که این ایستگاه در موقعیت 59 40 49 طول شرقی و 29 30 30 عرض شمالی و متوسط آبدهی سالانه رودخانه تا محل این ایستگاه43/91 متر مکعب در ثانیه می باشد.
حوضه آبریز زهره و جراحی از نظر منابع آبی و از جمله چشمه های پر آبی که از مخازن کارستی سر چشمه می گیرند، یکی از مهمترین حوضه های آبریز کشور به شمار می رود. فراوانی ریزش ها جوی به ویژه در سر شاخه های این حوضه پتانسیل قابل توجهی از منابع آب سطحی و زیر زمینی را ایجاد نموده است. چشمه های مهمی در این حوضه ظاهر می شوند که نشان دهنده پتانسیل قابل توجه منابع آب کارستی در این منطقه کشور است. در حوضه زهره و جراحی تعدادی از محدوده های مطالعاتی تحت پوشش شرکت های آب منطقه ای فارس، کهکیلویه بویر احمد و سازمان آب و برق خوزستان قرار گرفته است. دشت های آبرفتی این حوضه عمدتاً در ناودیس ها تشکیل شده و اما با وسعت ایجاد شده است نحوه گسترش دشت های آبرفتی در جلگه خوزستان با زاگرس مرتفع و چین خورده متفاوت است. در جلگه خوزستان پهنه های آبرفتی گستردگی بیشتری در مقایسه با دشت های زاگرس مرتفع و چین خورده دارند .ضخامت آبرفت در دشت های وسیع جلگه خوزستان نیز بیش از دشت های واقع در ارتفاعات است . بدین ترتیب با توجه به گسترش و ضخامت رسوبات ناپیوسته و وضعیت تغذیه، آبخوان های آبرفتی با توان آبدهی متفاوت به وجود آمده اند. وسعت دشت ها در محدوده های مطالعاتی واقع در استان خوزستان بیش از سایر نقاط حوضه بوده و به حدود 12000 کیلومتر مربع می رسد. گسترده ترین دشت آبرفتی با مساحت 5954 کیلومتر مربع در محدوده مطالعاتی شادگان واقع شده است. وسیع ترین آبخوان آبرفتی نیز در همین محدوده شکل گرفته است.
ضخامت آبخوان، در محدوده های مختلف ودر قسمت های مخلف هر محدوده متفاوت است. نواحی مخروط افکنه ای و قسمت های مرکزی دشت های آبرفتی بیشترین ضخامت را دارا بوده و به طرف حواشی دشت ها از ضخامت آنها کاسته می شود. در مناطق شمالی این حوضه سنگ های کربناته نقش مهمی در تشکیل مخازن آب زیر زمینی دارند. محدوده های مطالعاتی واقع در بخش شمالی و مرکزی حوضه آبریز از دیدگاه منابع آب سازند سخت نسبت به سایر محدوده های مطالعاتی حائز اهمیت بیشتری می باشند و مهمترین منابع آب سازندهای سخت حوضه در این محدوده ها واقع شده اند. در محدوده مطالعاتی زهره – جراحی ، دو دریاچه مصنوعی مربوط به سد کوثر و سد مارون مجموعاً به وسعت 2/40 کیلومتر مربع وجود دارد. همچنین در این حوضه 334 حلقه چاه مشاهده ای وجود دارد. بیشترین تعداد چاه مشاهده ای با 89 حلقه در محدوده مطالعاتی رامهرمز قرار دارد. آبخوان دشت رامهرمز از نوع آزاد و تحت فشار بوده و چاه های مشاهده ای در این دو آبخوان ایجاد شده اند. محدوده های مطالعاتی دهدشت ، بهبهان زیدون و جایزان که دارای آبخوان آزاد و تحت فشار می باشند ، به ترتیب با 39 25 22 و22 حلقه چاه مشاهده ای در مرتبه های بعدی قرار دارند. سپس آبخوان های امام زاده جعفر ونورآباد با 21 و19 حلقه چاه مشاهده ای در جایگاه بعدی قرار می گیرند. آبخوان این دو دشت از نوع آزاد می باشد. کمترین چاه های مشاهده ای با 1 حلقه مربوط به محدوده مطالعاتی خیر آباد است.

فصل دوم
مطالعات نظری

مقدمه
کنفرانس سازمان ملل متحد در مورد محیط زیست انسانی در سال 1972 آگاهی زیست محیطی را در سطح جهان برانگیخت. این کنفرانس همچنین الهام بخش انتشار گزارش Brundtland بود (که با عنوان آینده متعارف ما نیز شناخته شده)، که در آن برای اولین بار مفهوم توسعه پایدار توسط کمیسیون Brundtland مطرح شد. از زمان انتشار این گزارش به بعد تلاش و مطالعات به صورت گسترده برای تعریف پایداری و توسعه پایدار از سوی نهادها و سازمان های مختلف در تمامی سطوح محلی، ملی، منطقه ای و بین المللی انجام شد.
طبق نظریه harding، پایداری هدف نهایی توسعه پایدار است. در چند دهه ی گذشته تلاش های فراوانی در رابطه با پایداری صورت گرفته است. یکی از این نمونه ها توسعه ابزار ارزیابی براساس شاخص های پایداری شناخته شده می باشد. تمامی این شاخص های پایداری یک هدف مشترک دارند: برآورد پایداری.
شاخص پایداری بر اساس تعاریف موجود از توسعه پایدار و اصول پایداری، که توسط افراد و نهادهای مختلف ارایه شده ایجاد گردید. این تعاریف تایید دوباره ی تعریف توسعه پایدار در گزارش Brundtland است که نگرانی بزرگی برای نسل های آینده محسوب می شود. به دنبال این تعاریف اصول و دستورالعمل هایی برای مدیریت منابع پایدار آب ارایه خواهد شد. همانطور که در دهه اخیر تلاش های زیادی جهت تعیین شاخص های پایداری منابع آب ارائه شده است و تاکنون نیزسازمان های مختلفی معیار های متفاوتی را در این زمینه پیشنهاد دادهاند. در این بخش هدف مروری بر ارزیابی قابلیت های شاخصهای پایداری منابع آب با رویکرد بررسی وضعیت کمی کیفی منابع آب می باشد. روش ارزیابی وضعیت منابع آب بر اساس تعیین شاخص ها می تواند اطلاعات مهمی را به منظور بهرهبرداری از منابع آب در سطح جهانی فراهم کند.این اندیسها می تواند اطلاعات را در مورد شرایط منابع آب حاضر و همچنین در مورد فاکتورهای بهبود توزیع آب ارائه دهند. این اطلاعات می تواند ارتباط بین منابع آب موجود را به صورت گستردهای برقرار سازد همچنین شاخصهایی که جهت پایایی منابع آب تعریف می شود می تواند منجر به تدقیق برنامه هایی جهت بهبود عملکرد سیستمهای بهره برداری منابع آب شود.

2-1- پیشینه انواع شاخص های آب
همانطور که گفته شد روش ارزیابی پایداری آب بر پایه شاخص در گذشته برای توسعه شاخص های پایداری آب مورد استفاده قرار گرفته است. شاخص هایی که به صورت گسترده مورد استفاده قرار گرفته اند عبارتند از: شاخص فقر آب (WPI) توسط Sullivan (2002)، شاخص های پایداری آب کانادا (CWSI) توسط Policy Research Initiative (2007)، شاخص پایداری آبخیز داری (WSI) توسط Chaves And Alipaz (2007) و شاخص پایداری آب غرب جاوا (WJWSI) توسط Juwana et al. (2010a).
شاخص فقر آب (WPI) به منظور ارزیابی ارتباط بین فقر و آب موجود ساخته شد. سازندگان WPI بر این باورند که ارتباط قوی ای بین آب موجود و فقر وجود دارد. شاخص های WPI برای ارزیابی این ارتباط ساخته شدند. اولین پروژه آزمایشی در سال 2003 در سطح بین المللی که شامل 147 کشور در جهان می شد انجام شد (Lawrence et al., 2003). نتایج حاصل از این برنامه با نتایج دیگر شاخص ها مانند شاخص تنش آب Falkenmark وشاخص توسعه انسانی HDI مقایسه شد. استفاده از WPI در سال 2003 در سطح جهانی، که شامل بسیاری از کشورهای جهان می شد، الهام بخش طرح تحقیقات دولتی (PRI) به منظور توسعه شاخص پایداری آب کانادا CWSI بود. WPI در سال 2003 در کانادا رتبه دوم را کسب نمود (در میان 147 کشور شرکت کننده). اگرچه عملکرد منابع آب کانادا در آن زمان بسیار عالی در نظر گرفته شد، اما PRI بر این باور بود که هنوز هم در کانادا مشکلاتی مربوط به منابع آب، بویژه در میان جوامع روستایی آن وجود دارد. اعتقاد بر این بود که سود حاصل از این منابع آب که توسط جوامع محلی دریافت شده در معرض خطر قرار گرفته. CWSI مشخصاً به منظور اشاره به این تفاوت ها ساخته شد. همانند WPI، توسعه چارچوب CWSI به دنبال تلفیق جنبه های فیزیکی، زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی منابع آب در کانادا است. با استفاده از CWSI در جوامع مختلف کانادا، شناسایی مسایل مهم آب و اولویت بندی آن، جهت اطلاع رسانی در مورد وضعیت منابع آب کانادا به جوامع گسترده تر، و ارتقا آگاهی سهامداران کانادا در مورد منابع آب در سطح جامعه انتظار می رود.
شاخص های توسعه پایدار آبخیزداری (WSI) مشخصاً در سطح حوضه بکار گرفته شد. این کوشش جهت یکپارچه سازی مسایل مربوط به آب شناسی، محیط زیست، زندگی و خط مشی به صورت منفرد و جمعی انجام شد (Chaves And Alipaz, 2007). توسعه دهندگان شاخص نشان دادند که شاخص های قبلی در منابع آب به صورت ویژه جهت استفاده در مقیاس حوضه طراحی نشده اند و علت و معلول ارتباط شاخص ها را به حساب نمی آورند. استفاده از شاخص پایداری در سطح حوضه به عنوان ارزیابی پایداری منابع آب مهم است و نمی تواند صرفاً در مرزهای ملاحظات اداری و قضایی خلاصه شود (Chaves And Alipaz, 2007). جهت پیگیری روابط علت و معلولی در میان شاخص ها، WSI از فشار-وضعیت-پاسخ (PSR) برای رسیدگی به هر یک از ابعاد HELP (هیدرولوژی، محیط زیست، زندگی، خط مشی) استفاده می کند (ChavesAndAlipaz2007).
با توسعه شاخص پایداری آب غرب جاوادرکانادا(WJWSI) جهت بهره مندی سهامداران آب غرب جاوا دستیابی به 3 مشخصه انتظار می رود. (1) شناسایی تمام فاکتورهای موثر در بهبود منابع آب، به طوری که بتوانند در جهت تحقق نیازهای حال و آینده مورد استفاده قرار گیرند. (2) به منظور کمک به تصمیم گیرندگان برای اولویت بندی مسایل و برنامه های مربوط به مدیریت منابع آب. و (3) جهت آگاهی جوامع گسترده تر از وضعیت فعلی منابع آب موجود.
تمامی چهار شاخص فوق اهداف مشترکی را دنبال می کنند، یعنی ارائه اطلاعات در مورد شرایط فعلی منابع آب، ارائه ورودی ها به تصمیم گیرندگان و اولویت بندی مسایل مربوط به آب (Lawrence et al., 2003; Chaves And Alipaz, 2007; Policy Research Initiative, 2007; Juwana et al., 2010b). با این حال، از آنجا که هر شاخص توسعه یافته با در نظر گرفتن ویژگی های اجتماعی، اقتصاد

مقالات و پایان نامه ها

دانشگاه آزاد اسلامی
واحد تهران مرکز
دانشکده نیایش
پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (M. Sc.)
رشته: مهندسی عمران گرایش: آب

عنوان:
مطالعه موردی به کارگیری شاخص فقرآبی در مقیاس محلی در حوضه آبریز زهره وجراحی
پژوهشگر:
زهرا شیخ
از این پایان نامه در تاریخ 25/6/1390 در حضور داوران دفاع به عمل آمد و مورد تایید قرار گرفت.

استاد راهنما: امضاء:
دکتر سعید جمالی

استاد مشاور: امضاء:

اساتید داور : امضاء:
جناب آقای دکتر

جناب آقای دکتر

تقدیم به:

دوستانم که همواره از حمایت های بی دریغ آنها در طول زندگی ام برخوردار بودم.

تشکر و قدردانی :

اینک که به یاری خداوند متعال این تحقیق به مراحل پایانی رسیده است، اینجانب بر خود لازم می دانم از زحمات دلسوزانه و بی دریغ استاد ارجمند جناب آقای دکتر جمالی و راهنمایی های ارزشمند ایشان در تمام مراحل انجام این تحقیق تشکر و قدردانی نمایم و از صمیم قلب توفیق روز افزون آن بزرگوار را از درگاه احدیت آرزومندم.

بسمه تعالی
در تاریخ:
دانشجوی کارشناسی ارشد آقای/ خانم از پایان نامه خود
دفاع نموده و با نمره بحروف و بادرجه
مورد تصویب قرار گرفت.

امضا استاد راهنما

خلاصه
ترکیبی از اندازه گیری در دسترس بودن آب و ظرفیت اجتماعی واقتصادی برای دسترسی به آن بینش جدیدی در زمینه از مدیریت منابع آب و کاهش فقر داده است. این روش به تعریف از شاخص فقر آب (WPI) توسط سالیوان منجر شد متدولوژی اولیه به وسیله سالیوان و لارنس برای محاسبه WPI مبتنی بر وزن مساوی متوسط برای 5 مولفه منابع دسترسی ظرفیت مصرف و محیط زیست بود.
در این تحقیق نیز متاثر از چهارچوبWPI سالیوان و همکارانش شاخص فقر آبی به عنوان یک ابزار جامع برای ارزیابی تنش آب در حوضه رودخانه جراحی و زهره واقع در دامنه های جنوبی زاگرس میانی ایران مورد بررسی قرار گرفت وعدد 37.42 به عنوان میانگین شاخص فقر آبی در حوضه مورد مطالعه بدست آمد. همچنین مناطق اردکان-چشمه سفید و امام زاده جعفر به ترتیب با مقادیر WPI 59.88 و 28.90 به عنوان بهترین وبدترین مناطق از نظر شاخص فقر آبی شاخته شدند که نهایتاً ارقام بدست آمده بیانگر آن هستند که طرحهای مدیریتی برای بهبود وضعیت کلی فقر آب در حوضه مورد مطالعه ضروری به نظر می رسد.

بسمه تعالی
دانشکده …………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..(این چکیده به منظور چاپ در پژوهش نامه دانشگاه تهیه شده است)
نام واحد دانشگاهی: تهران مرکزی کد واحد:101
کد شناسایی پایان نامه:
عنوان پایان نامه:
نام و نام خانوادگی دانشجو:
تاریخ شروع پایان نامه :
شماره دانشجوئی:
تاریخ اتمام پایان نامه:
رشته تحصیلی:

استاد/ استادان راهنما:

استاد/ استادان مشاور

آدرس و شماره تلفن:
چکیده پایان نامه (شامل خلاصه اهداف و روش های اجرا)

فهرست مطالب

فصل اول 1
کلیات طرح 1
1-1- بیان مساله 2
1-2-اهداف تحقیق 3
1-3-اهمیت موضوع تحقیق و انگیزش آن 4
1-4- سوالات و فرضیه های تحقیق 5
1-5- قلمرو تحقیق 6
فصل دوم 10
مطالعات نظری 10
مقدمه 11
2-1- پیشینه انواع شاخص های آب 12
2-2 پیشینه شاخص فقر آبی 14
2-3- مروری بر تعیین شاخص 18
2-4- شاخص فقر آبی 28
فصل سوم 30
روش شناسایی تحقیق 30
3-1 محاسبه شاخص فقر آبی در حوضه آبریز زهره وجراحی 31
3-2- روش محاسبه 32
تجزیه وتحلیل یافته های تحقیق 37
4-1-مقدمه 38
4-2- منابع: 38
4-3- مولفه دسترسی: 44
4-3- 1- دسترسی به آب بهداشتی 45
4-4- ظرفیت: 49
4-4-2 سرانه زمین های کشاورزی 50
شکل 4-4-3 مولفه ظرفیت 51
4-5- مولفه مصرف: 52
فصل پنجم 59
نتیجه گیری وپیشنهادات 59
5-1- نتایج 60
5-2- محدودیت ها 61
5-3- پیشنهاد ها 61
4-2- جداول محاسباتی 62
جدول شماره 4-2-1 معرف بارش 62
جدول شماره 4-2-2-معرف آب ورودی به حوضه 63
جدول شماره 4-2-3معرف آب های زیر زمینی 64
جدول شماره 4-2-4 مولفه منابع 65
جدول 4-3-1معرف دسترسی به آب بهداشتی 66
جدول 4-3-2 معرف دسترسی به سیستم جمع آوری فاضلاب 67
جدول4-3-3 معرف آب کشاورزی 68
جدول 4-3-4 مولفه دسترسی 69
جدول 4-4-1- معرف آب ذخیره شده 70
جدول 4-4-2- معرف نسبت زمین های کشاورزی به منابع داخلی 71
جدول 4-4-3 مولفه ظرفیت 72
جدول 4-5-1 معرف سرانه مصرف آب شرب 73
جدول 4-5- 2-1ارزش آب صنعتی در محدوده ها ی مطالعاتی 74
جدول 4-5-2-2 معرف ارزش افزوده آب صنعتی 75
جدول 4-5-3-1 قیمت متر مکعب آب کشاورزی 76
جدول 4-5-3-2 معرف ارزش افزوده آب کشاورزی 77
جدول 4-5-4- مولفه مصرف 78
جدول 4-6-1- زیر معرف BOD 79
جدول 4-6- 2 زیر معرف فسفر 80
جدول 4-6-3- زیر معرف TDS ,EC 81
جدول 4-6-4- زیر معرف سم و کود 82
جدول 3-4-2-22 مولفه محیط زیست 1
جدول 3-4-2-23 شاخص فقرآبی 2
مراجع: 3

فهرست اشکال

شکل 4-2-1 بارش 40
شکل 4-2- 2 آب ورودی به زیر حوضه 41
شکل4-2-3 آب های زیر زمینی 42
شکل4-2- 4 منابع 43
شکل4-3-1 دسترسی به آب بهداشتی 45
شکل4-3-2 دسترسی به سیستم جمع آوری 46
شکل 4-3-3 زمین قابل کشت 47
شکل4-3-4 معرف دسترسی 48
شکل 4-4-1 سرانه زمین های کشاورزی 50
شکل 4-4-2 مولفه ظرفیت 51
شکل 4-5-1 سرانه خانگی 53
شکل4-5- 2 سرانه صنعت 54
شکل4-5-3 سرانه کشاورزی 55
شکل4-5-4 مولفه مصرف 56
شکل 4-5-5 محیط زیست ……………………………………………………………………………………………………………………………58

فصل اول
کلیات طرح

1-1- بیان مساله
تاکنون شاخصها و مدلهای متعددی برای سنجش وضعیت آب کشورها به کار گرفته شده است از جمله می توان به شاخص فالکن1 ، شاخص تنش آب هیدرولوژی2، شاخص کمبود آب اجتماعی3 و شاخص فقر آبی ((WPI اشاره کرد.هدف از استفاده این شاخصها،سنجش میزان پایداری بخش آب است. هر چند شاخصهای فوق از هدف یکسانی برخوردارند، اما نگرش آنها در ارزیابی متفاوت است.از این، شاخص ها می توان برای آگاه سازی قشر وسیع تری از جامعه در رابطه با پیشرفت وضعیت پایداری استفاده کرد.
مسایل مربوط به یکپارچه شدن مدیریت منابع آب که شامل منابع آب و تقاضا، کاهش فقر و افزایش توان امرار معاش، استفاده از زمین های کشاورزی، و مسایل مربوط به محیط زیست مانند فرسایش و حفظ جنگل ها می شود مواردی ضروری هستند که می توانند به عنوان پایه ای برای توسعه برنامه های بهبود منابع آب مورد استفاده قرار گیرند و چگونگی تاثیر این مسایل برای نسل حال حاضر و آینده را توضیح دهند (Jakeman et al.2005) .
برای رسیدگی مسایل پیچیده و مبهم مربوط به آب احتساب محیط زیست معیارهای اجتماعی و اقتصادی حیاتی هستند. (Loucks And Gladwell, 1999) . ازاین رو در این تحیق WPI که ابزاری برای ارزیابی یکپارچه از استرس و کمبود آب ارتباط برآوردهای فیزیکی دسترسی به آب با متغییرهای اجتماعی و اقتصادی است بررسی شده است.
در فصل اول کلیات طرح شامل معرفی منطقه موردمطالعه اهداف واهمیت وضرورت تحقیق توضیح داده شده است. در فصل دوم به مطالعات نظری و پیشینه انواع شاخص ها وشاخص فقر آبی پرداخته شده است
در فصل سوم متدولوژی وشاخص فقر آبی به همراه جداول آن در حوضه مورد مطالعه آورده شده است.
در فصل چهارم معرفی نرم افزار Arc GIS و محدوده بندی با استفاده ازاین نرم افزار توضیح داده شده است. در فصل پنجم نتایج حاصل از بررسی های انجام شده با شاخص فقر آبی در حوضه مورد مطالعه مورد بررسی قرار گرفته ودر انتها جمع بندی نتایج بدست آمده و پیشنهاداتی برای ادامه تحقیق آورده شده است.

1-2-اهداف تحقیق
هدف نهایی از انجام این پژوهش بررسی و ارزیابی بخش آب حوضه آبریز زهره جهت نقاط ضعف و قوت آن است. دستاوردهای حاصل از این تحقیق نیز عبارت‎اند از:
ارائه ساختاری ثابت به منظور ارزیابی مستمر در بخش آب، نظارت پیوسته بر عملکرد و کنترل نقاط ضعف و قوت آن؛ بررسی وضعیت کنونی بخش آب حوضه زهره از جنبه‎های مختلف در برابر با عملکرد گذشته این بخش، همچنین مقایسه آن با وضعیت عملکردی بخش آب در سایر حوضه های مشابه است.
– شناسایی پتانسیلهای توسعه حوضه زهره از منظر منابعآب

1-3-اهمیت موضوع تحقیق و انگیزش آن
مقایسه نحوه مدیریت منابع آب درکشور با استاندارهای جهانی نشان می دهد که مدیریت منابع و ذخایرآب کشورکه کالایی استراتژیک محسوب می شود، بسیار ضعیف است. طبق آمارهای وزارت نیرو درکشوراز130میلیارد مترمکعب پتانسیل سالانه آب تجدید شونده 92 درصد دربخش کشاورزی، 6 درصد در بخش شرب شهری و روستایی و تنها 2 درصد دربخش صنعت مصرف می شود درشرایطی که طبق میانگین جهانی سهم کشاورزی از پتانسیل منابع آب تجدید شونده 70 درصد، سهم مصرف 8 درصد و سهم صنعت 22 درصد است. از جمله دلایل پیامدهای نامطلوب در بخش آب پدیده های طبیعی خشکسالی
محدودیت ذاتی منابع آب، زمینه را برای بروز خشکسالی های شدید در بخش هایی از کشور بیشتر کرده است. خشکسالی پدیده ای غیرطبیعی نیست، اما ابعاد و اثرات تخریبی آن به نسبت شدت و موقعیت جغرافیایی متفاوت است. کشور ما یک دوره خشکسالی اقلیمی دارد که غالباً در دوره های ?? و ?? ساله اتقاق می افتد و جلوگیری از آن در دست ما نیست، اما باید با پیامدهای خشکسالی مقابله نمود. مقابله با پیامدهای خشکسالی زمانی موفق است که با پیش بینی و برنامه ریزی دوره های خشکسالی و ایجاد ظرفیت های لازم ، هم در بعد تأمین و هم در بعد مصرف با روشی پایدار به عبور از دوره خشکسالی نایل آئیم.
? متقاضیان
بعد از محدودیت ذاتی منابع آب که چالش عظیمی است، مصرف کنندگان نیز چالش بزرگتری را به وجود می آورند. کمیت و کیفیت مصرف، رقابت در مصرف، عدم تعادل در شیوه های استفاده و صدمه ای که از این حیث به منابع آب و نهایتاً محیط زیست وارد می آید، نیاز به برنامه ریزی و مدیریت اصولی در کاهش تبعات و اثرات آن دارد. از جمله مصرف کنندگان مهم، بخش کشاورزی است که در سال ???? نیاز آبی خود را به میزان ?? در صد از آب های سطحی و ?? در صد از آب های زیرزمینی تأمین کرده است.
? کاهش کیفیت منابع آب
منابع آب در اثر بهره برداری و استفاده بی رویه همواره در معرض آلودگی و یا کاهش کیفیت بوده است. مصرف روبه رشد در تمامی عرصه های مصرف اعم از شرب، صنعت، خدمات و کشاورزی پیامدهای تغییر و کاهش کیفیت را به دنبال دارند. در حال حاضر حدود ?? میلیاردمترمکعب از پساب های کشاورزی ، شهری و صنعتی کنترل نشده وجود دارد که خطر بالقوه ای برای کاهش کیفیت منابع آب است و پیش بینی می شود این روند در سال ???? به حدود ?? میلیارد مترمکعب برسد. تبعات کاهش کیفیت و آلودگی منابع آب باعث شیوع بیماری های مختلف است.
بنابراین به منظور بهبود و ارتقاء عملکرد بخش آب کشور و استفاده بهینه از منابع آب موجود، باید عملکرد این صنعت بطور مستمر ارزیابی شده و نقاط قوت و ضعف آن مشخص شود تا در صورت لزوم اقدامات لازم در جهت افزایش کارایی عملکرد آن انجام شود.
1-4- سوالات و فرضیه های تحقیق
سوالات تحقیق
– در حوضه آبریز کمتر توسعه یافته مانند حوضه آبریز زهره چگونه می توان وضعیت بخش آب را از جنبه های مختلف مانند منابع، مصارف، دسترسی، ظرفیت و محیط زیست ارزیابی کرد؟
– برای سنجش عملکرد سیستم اینگونه حوضهها چگونه شاخصهای ارزیابی را می توان تجمیع کرد؟

فرضیه تحقیق
شاخص فقر آبی ار پنج محور اصلی تشکیل شده است. این محورها عبارتند از: منابع، دسترسی، ظرفیت، مصرف، محیط زیست. در محور منابع، معمولا منابع آب داخلی و خارجی یعنی آب های ورودی به داخل منطقه در نظر گرفته می شود. دراین تحقیق، بارندگی به عنوان آب های داخلی و آب های ورودی از حوضه های مجاور به زیر حوضه بعنوان آب های خارجی در نظر گرفته می شود. حجم آب های زیر زمینی نیز از دیگر پارامترهای مهم به شمار می آید. در محور دسترسی سه زیر معیار در نظر گرفته می شود. که شامل آب آشامیدنی بهداشتی، فاضلاب بهداشتی و زمین های قابل کشت می شود. پارامترهای مذکور از طریق آمار و اطلاعات موجود قابل محاسبه است. برای محور ظرفیت، که نقش توسعه انسانی در آن بسیار پر رنگ است، معیارهای سرانه ذخیره آب و سرانه زمینهای کشاورزی مدرن باید محاسبه گردد. محاسبه سرانه ذخیره آب، حجم مخازن احداثی در زیر حوضه در نظر گرفته می شود. البته حجم آب دریاچه ها نیز می تواند در نظر گرفته شود. مساحت زمینهای کشاورزی و

مقالات و پایان نامه ها

، al.,، می‌شود.، شاخص‌ها، WPI، شاخص‌های

Xi مقدار حقیقی جزء i است. دسته بندی ای برای xi است که از قوانین j پیروی می کند، و n شماره دسته بندی ها است.
– فاصله تا مرجع:
Nardo et al., (2005) استفاده از این روش توسط Parker (1991) مطرح شد با عنوان (نگرانی درباره مشکلات محیط زیست). در این برنامه مقادیر اجزاء یک کشور (یا میانگین مقادیر کشورهای مختلف) به عنوان مرجع استفاده شدند. مقادیر زیر شاخص، اجزاء مربوطه از کشورهای دیگر بر اساس شرایط نسبی آنها به مقادیر مرجع مورد بررسی قرار گرفت.
معادله کلی برای استفاده از این روش به شکل زیر است :
(2-5)
مقدار زیر شاخص برای جزء i است، مقدار واقعی برای شاخص و مقدار واقعی استفاده شده از مرجع می باشد.
2-3-3 بدست آوردن وزن ها:
در توسعه شاخص ها، وزن ها در انباشتگی اجزاء مورد استفاده قرار می گیرد، و به توسعه دهندگان شاخص (یا کاربران) اجازه می دهد تا وزن های مختلفی به شاخص ها اختصاص دهند. به طور کلی، Nardo et al.(2005) روش های وزن بندی را در دو گروه گسترده طبقه بندی می کند که عبارتند از: روش های مبتنی بر آمار و روش های مبتنی بر مشارکت. در روش سابق وزن ها بر اساس تجزیه و تحلیل اطلاعات اجزاء تعیین می شدند، در روش دوم وزن بر اساس نظر کارشناسان و عموم مردم داده می شود. انتخاب های کارشناسان ممکن است شامل قضاوت های شخصی و ذهنی شود که در این صورت آوردن توجیه و دلیل این انتخاب توسط آنها الزامی است. روش هایی مانند تحلیل عاملی (FA)، آنالیز اجزای اساسی (PCA) و مدل اجزای مشاهده نشده (UCM) نمونه هایی از روش تعیین وزن بر اساس آمار هستند. به طور کلی در FA/PCA تعیین وزن بر اساس فاکتور بارگذاری هر جزء در شاخص نهایی تعیین می شود. استفاده از FA/PCA به منظور تعیین وزن شامل چهار مرحله می شود: اولین مرحله تجزیه و تحلیل ارتباط اجزاء است، اگر ارتباطی وجود نداشته باشد این احتمال وجود دارد که اجزاء فاکتور اشتراکی ای نداشته باشند. سپس، در این گونه موارد که در آن اجزاء مرتبط نیستند، وزن های یکسانی به اجزاء اختصاص داده می شود. در هر صورت احتمال اینکه اجزاء به طور کامل هیچ ارتباطی با هم نداشته باشند بعید به نظر می رسد. اگر ارتباط وجود داشت، مرحله دوم، شناسایی فاکتور های مشترک، گروه های نماینده اجزاء است. در PCA فاکتورها به عنوان اجزای (اصلی) شناخته می شوند. هر فاکتور نشان می دهد که فاکتور چقدر خوب در توضیح تغییرپذیری کلی عمل می کند. قدم سوم تعیین سهم هر جزء به آن فاکتور مربوطه که در آنالیز بارگذاری فاکتور استفاده می شود است. سپس، گام نهایی محاسبه وزن بر اساس عامل مشترک و آنالیز فاکتور بارگذاری است. بالاترین وزن ها به اجزایی با فاکتور بارگذاری بالا و درصد بالا در توضیح متغیر کلی داده می شود (Nardo et al., 2005). در هر مورد، چه ارتباط قوی و یا ضعیف باشد، در توضیحات روابط نیاز به ارایه معیار های مشخص و مستندمی باشد.در روش UCM فرض می شود که اجزاء یک شاخص به سایر فاکتورهای ناشناخته وابسته هستند. این عوامل به عنوان اجزای مشاهده نشده نامگذاری شده اند. (Harvey and Koopman, 2000; Nardo et al., 2005). وابستگی در اجزای مشاهده نشده و همچنین خطاهای مرتبط با هر جزء یک شاخص، توسط واریانس هر معرف نشان داده می شود. برای استفاده از این روش، قدم اول محاسبه واریانس هر جزء از شاخص است. سپس، مجموع تغییرات معرف های دیگر نیز محاسبه می شود. جزء به نسبت کاهش واریانس افزایش می یابد وبه مجموع واریانس دیگر اجزاء افزایش می یابد تغییرات در یک شاخص کاهش یافته، و به عنوان مجموع تغییرات دیگر شاخص ها افزایش می یابد (Nardo et al., 2005).در روش مبتنی بر مشارکت، متد هایی از قبیل تخصیص بودجه (BAL)، پروسه سلسله مراتبی تحلیلی (AHP) و روش اصلاح شده Simos در دسترس می باشد. روش BAL برای تخصیص وزن ها برای اجزاء مختلف بر اساس تعیین بودجه توسط کارشناسان انتخاب شده مورد استفاده قرار می گیرد. کارشناسان بودجه های مشخصی برای تخصیص به هر یک از اجزاء تقاضا می کنند. هنگامی که بودجه اختصاص داده شد، وزن براساس بودجه محاسبه می شود. اگر لازم باشد (اختیاری) تا زمانی که کارشناسان به همگرایی برسند، تخصیص بودجه تکرار می شود (Nardo et al., 2005).
روش AHP یک تکنیک تصمیم گیری چند معیاره است، که در زمینه های مختلفی مانند خدمات مشتری (Kwong and bai, 2002)، طراحی عملیاتی (Macharis et al., 2004) و محافظت از آب (Zhang 2009)، استفاده می شود. از این روش برای تعیین وزن معیار های مختلف در تصمیم گیری استفاده می شود. با استفاده از AHP، وزن ها از طریق مقایسه دو به دو معیارهای شناخته شده تعیین می شود. این روش جهت تعیین وزن معیارها در جایی که قضاوت کیفی کارشناسان و عموم مردم دخالت داشت مفید بوده است. روش اصلاح شده Simos به دنبال تخصیص وزن به اجزای مختلف بر اساس اولویت تصمیم گیرندگان انتخاب شده(DMS) می باشد (Koidkaraetal.,2010). با استفاده از این روش، وزن اجزای مختلف از طریق توزیع برگ ها به تصمیم گیرندگان انتخاب شده حاصل می شود. که هر برگ نمایانگر یک جزء است. همراه با این کارت ها برای نمایش هر جزء ، تصمیم گیرندگان نیز کارت های خالی را می دهند. سپس تصمیم گیرندگان کارت ها را به ترتیب اهمیت، از کمترین تا بیشترین اهمیت مرتب می کنند. وزن اجزاء بر اساس ترتیب این کارت ها محاسبه می شود. یک نمونه از این روش را می توان با مطالعه در عملیات چند منظوره سیستم های تامین آب شهری Kodikara(2008)و Kodikaraetal.(2010) یافت.
2-3-4-انباشتگی: در توسعه یک شاخص، انباشتگی ممکن است در مراحل پی در پی رخ دهد. دو روش معمول برای انباشتگی زیر شاخص ها روش محاسباتی و هندسی هستند. روش محاسباتی از طریق جمع مقادیر وزن زیر شاخص ها ، همانطور که در معادله زیر نشان داده شده است بکار گرفته می شود (Nardo et al., 2005).
(2-6)
که I در آن نشان دهنده شاخص انباشته شده، N تعداد اجزاء جمع بندی شده، Si زیر شاخصی برای جزء i و Wi وزن جزء i است. با استفاده از این روش، جایگزینی و جبران پذیری کامل در میان تمام زیر شاخص ها رخ می دهد(Nardo et al., 2005). به این معنی که مقادیر کم برخی از زیر شاخص ها توسط مقادیر بالای دیگر شاخص ها جبران می شود. در نتیجه، ممکن است در موارد مختلف، یک شاخص مقادیر شاخص انباشته شده یکسان داشته باشد، حتی در صورتی که مقادیر زیر شاخص ها برای هر یک از این موارد تفاوت کاملاً قابل ملاحظه ای داشته باشد، اما به طور متوسط میانگین وزنی مقادیر در تمام مواردیکسان است.
روش معمول دیگری که برای انباشتگی مورد استفاده قرار می گیرد روش هندسی است که در معادله زیر نمایش داده شده است (Swameeandtyagi,2000):
(2-7)
نمادهای معادله فوق همان هایی که برای معادله قبلی ذکر شد می باشند. در مقایسه با روش محاسباتی، روش هندسی جایگزینی و جبران پذیری کامل در میان مقادیر زیر شاخص های اجزاء ایجاد نمی کنند. نتیجتاً دو مورد با تفاوت قابل ملاحظه ای در زیر شاخص هایشان، حتی اگر میانگین مقادیر زیر شاخص های وزن شده شان یکسان باشد، ارزش شاخص انباشته شده ی متفاوتی دارند. بنابراین، اگرتفاوت مقادیر زیر شاخص ها مهم است، استفاده از روش هندسی مناسب تر است.

شکل 2-1 – مقایسه روش انباشتگی محاسباتی وهندسی4

به این نکته باید توجه داشت که در دو معادله قبلی شاخص های انباشته شده از طریق اجزاء بدست آمده است. با این حال می تواند به همان شکل معادله ها در سطوح مختلف انباشتگی استفاده شود.
2-3-5 آنالیز توانمندی شاخص:
آنالیز نیرومندی شاخص به توانایی شاخص برای بکارگیری تحت شرایط مختلف، از جمله مکان های مختلف، مجموعه های از اجزاء و روش های پیچیده در محاسبه شاخص نهایی مربوط است. آنالیز نیرومندی برای ارایه درک بهتر در مورد نقاط ضعف و قوت شاخص ، به سهامدارن مربوطه، به ویژه کاربران شاخص ها مفید است. تجزیه و تحلیل نیرومندی معمولاً توسط انجام آنالیز حساسیت و پذیرفتن عدم قطعیت در شاخص ها انجام می شود. به طور کلی در این آنالیز تلاش به تجزیه و تحلیل تاثیرات عدم قطعیت در ارزش های ورودی و خروجی است (Saisana et al., 2005).

2-4- شاخص فقر آبی
انتخاب (اجزا) برای WPI بر اساس اجماع کارشناسان اجتماعی و فیزیک، کاروران آب، محققان و سایر ذینفعان انجام شده است (Lawrence et al., 2003). این کارشناسان در مورد رابطه میان فقر آب و فقر درآمد توجه داشته اند. فقر آب در مواردی که مردم به منابع آب دسترسی دارند، اما آب موجود مناسب و کافی نیست نمایان شده است، در حالی که فقر درآمد زمانی که موجودی آب کافی است اما مردم دسترسی به منابع آب ندارند نمایان شده است. بنابراین، ارزیابی عملکرد منابع آب نمی تواند با نادیده گرفتن فاکتورهای اجتماعی و اقتصادی مربوط به منابع آب حاصل شود (Lawrence et al., 2003).
برای بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزاءWPI، روش مقیاس دهی پیوسته استفاده می شود. حداقل و حداکثر مقادیر استفاده شده برای هر یک از شاخص های WPI به عنوان کمترین و بیشتری مقدار حقیقی در میان کشورهای شرکت کننده قرار می گیرد (Lawrence et al., 2003). مقدار زیر شاخص های اجزاء WPI محدوده ای از 0 تا 1 دارند.
در چارچوب اصلی WPI، هیچ طرح وزن بندی خاصی پیشنهاد نشده است. (Sullivan et al 2006) عقیده دارد که مسئولیت تعیین وزن شاخص باید به تصمیم گیرندگان محول شود، نه به محققان. در استفاده از WPI کاربران مجازند تعریف وزن بندی خودشان را به شاخص های WPI اختصاص دهند. با این حال (Sullivan et al 2006) براهمیت مشاوره روشن با ذینفعان مربوطه در مورد تعیین وزن تاکید دارند. در طول برنامه اول WPI برای تمامی اجزاء وزن برابر به کار گرفته شد (Lawrence et al., 2003)
دو فرآیند انباشتگی در WPI مورد استفاده قرار گرفته. اولین انباشتگی برای ترکیب مقادیر زیر شاخص های اجزاء مختلف در مولفه ها با استفاده از روش انباشتگی محاسباتی استفاده شده. درحالیکه اجزاء وزن مساوی داشتند مقدار شاخص برای هر جزء میانگین مقدار زیر شاخص برای هر مولفه است. هنگامی این ارزش ها برای پنج جز مولفه های WPI بدست آمد با استفاده از روش محاسباتی با وزن برابر برای بدست آوردن مقدار شاخص نهایی با دامنه ای از 0 تا 100 انباشته می شوند (Lawrence et al., 2003).

مقالات و پایان نامه ها

، شاخص‌ها، WPI، al.,، ، شاخص‌های

ی اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی محل محاسبه می شود، ممکن است در سایر سطوح فضاها (منطقه ای، ملی، بین المللی) معتبر نباشد. از این رو، این چهار شاخص مورد بررسی نیز در برخی موارد با هم تفاوت دارند. در توسعه یک شاخص پایداری، در نظر گرفتن و تجزیه و تحلیل شباهت ها و تفاوت ها با شاخص های موجود از اهمیت بسیاری برخوردار است. در بخش های زیر این چهار اندیس به عنوان عناصر مختلف توسعه شاخص نقد و بررسی می شود.
2-2 پیشینه شاخص فقر آبی
شاخص فقر آب توسعه یافته ( WPI e)شاخصی است که جهت پیگیری روابط علت ومعلولی در میان مولفه های WPI از فشار- وضعیت- پاسخ (PSR) برای رسیدگی به به هر یک از ابعاد استفاده می کند این شاخص برای 31 زیر حوضه، حوضه آبریز Jequetepeque در کشور پرو بررسی شده است. برای هر مولفه، پارامترهای متفاوت (یا معرفها) با استفاده از مدل فوق ساخته شده است، که به دنبال علیت سه مساله زیر است:
(1) فشار فعالیت های انسانی بر مسایل زیست محیطی مختلف. (2) چگونه این فشارها بر وضعیت سیستم های طبیعی تاثیر می گذارند. (3) پاسخ توسط دولت ها و جوامع عمومی برای رسیدگی به تغییرات زیست محیطی از طریق سیاست ها و مقررات متفاوت. نویسندگان eWPIپنج مولفه مختلف ارائه کردند: مصرف، محیط زیست، منابع ، ظرفیت و دسترسی. سپس فشارها، وضعیت ها، پاسخ ها برای هر یک از این مولفهها به عنوان پارامترها شناسایی و عنوان بندی شدندAgust? Pérez-Foguet Ricard Giné Garriga (2011) .

شاخص فقر آب در حوضه آبریز Shiyang در چین بررسی شده است. برای این حوضه در بحث مولفه منابع، دو معرف لحاظ شده که عبارتانداز مقدارآب سطحی و آب زیرزمینی موجوددر دسترس برای هر نفر و دیگری اکسیژن حل شده نشان دهنده کیفیت آب، همچنین برای مولفه ظرفیت ، سرانه GDPمیزان تحصیلات و سرمایه گذاری دولت در زیر ساخت های آب که شاخص اقدامات و واکنش های کشور یا منطقه را برای منابع آب منعکس می کند معرفهایی هستند که در نظر گرفته شده اند در بحث مصرف نیز مصارف آب خانگی صنعتی و کشاورزی و نهایتاً برای محیط زیست سه زیر معرف درصد فضای تحت پوشش گیاه طبیعی درصد فضای بیابانی وتخلیه فاضلاب سالانه مشخص شده اند. در این گزارش یک ماتریکس همبستگی نیز برای پنج مولفه WPI آورده شده است که در آن همبستگی بالایی بین منابع و مصرف (ضریب همبستگی0.899 ) و عدم همبستگی (ضریب همبستگی0.880-) بین ظرفیت و محیط زیست دیده می شود علاوه بر این به استثنا ظرفیت و محیط زیست ضریب همبستگی بقیه معرفها باWPI بالاست Ruijun Zhang., Zhenghu Duan., Mingliang TanXiaohong Chen(2012).
این مقاله شاخصی را که به طور اختصاصی به بررسی وضعیت منابع آبی در بخش کشاورزی (AWPI) می پردازد مورد مطالعه قرار داده است. نتایج در شهرستان مرودشت استان فارس حاکی از آن بود که اگر چه خشکسالی و کاهش میزان بارندگی دلایل اولیه کم آبی در منطقه مورد مطالعه هستند، نبود ظرفیت های مدیریتی در بین کشاورزان عامل دیگری برای فقر آب کشاورزی بود علاوه بر این مقدار مولفه ظرفیت در بین کشاورزان به طور کلی پایین بود پایین بود که حاکی از این واقعیت بود که کشاورزان پیش نیازهای اساسی برای استفاده از آب موجود را به شیوه موثرتر در اختیار ندارند که در نهایت منجر به سطوح پایین کارایی فیزیکی آب در سطح مزرعه شده بود. Masoumeh Forouzani., Ezatollah Karami.(2011).

در این گزارش ابتدا نقطه ضعف ها و قوت های شاخص بررسی شده است ثانیاً برای پاسخگو بودن به انتقادات متفاوتی که اخیراً بر WPI وارد شده یک اصلاح مرور و تجدید نظر ارائه شده است اصلاحات پیشنهادی در این مقاله و تصحیحات آماری شاخص باعث شکل گیری IWPI (شا خص فقر آب بهبود یافته شد) IWPI در تونس نشان داد که فقر آب از یک الگوی فضایی ناهمگن پیروی می کند. Hatem Jemmali. Mohamed Salah Matoussi (2011)
نیهیلا و همکاران در تحقیقی از طریق نقشه های IWPI نشان دادند فقر آب در تونس از یک الگوی فضایی ناهمگون پیروی می کند در این مقاله WPI برای سه بلوک مناطق PALAKAND که بیشتر در معرض کمبود آب بوده اند محاسبه و در نقشه نشان داده شده نقشه فقر آبی که با مقیاس کافی و زیر مولف های صحیح ساخته شده است می تواند به مدیریت کمبود آب خیلی کمک کند این به اعضای حکومت محلی برای الویت بندی بلوک ها بر اساس اهمیت شان و اعلام برخی سیاست ها و تخصیص آب بر اساس نیازشان کمک کرد.
Nihila A, MTech student, Govt. Engineering College, Thrissur; Dr. K S Sumam. (2012).

در گزارشی فقر آبی با استفاده از دو شاخص SWPI و NWPI برای 147 کشور محاسبه و نتایج حاصل با نتایج WPI مقایسه شدند و از آنجایی که هر دو شاخص های اخیر به نسبت WPI همبستگی خیلی بیشتری با HDI داشتند HDI) یک شاخص مرکب با 3 مولفه امید به زندگی،موفقیت تحصیلی و درآمد است که بالاتر بودن HDIیک کشور بالاتر بودن رفاه محسوب می شود). در برخی موارد رتبه بندی کشورها متفاوت شد به طور مثال سورینام، گویان، ترکمنستان، توسط WPI جز 15 کشور عالی و بالای جدول بودند اما در شاخص NWPI و SWPI از رتبه آن ها تنزل یافت و بالعکس این اتفاق برای کشورهای آلمان و آمریکا روی داده است کشورهای آلمان و آمریکا در رده بندی بهتری قرار گرفتند. در شاخص NWPI تنها مولفه های دسترسی ظرفیت و محیط زیست در نظر گرفته شده و در شاخص SWPI تنها مولفه های محیط زیست و ظرفیت بررسی شده اند. .Danny I. Cho, Tomson Ogwang., Christopher Opio. (2009).
با انجام یک رگرسیون بین مولفه های بین المللی WPIs با یکدیگر معلوم شد که مولفه دسترسی با ضریب همبستگی بیشتر R2=0.68) ) به ظرفیت وابسته است در صورتی که همبستگی آن به منابع تنها با ضریب R2=0.03)) بوده است.Komnenic. , R. Ahlers, P. van der Zaag(2009).
در این گزارش روش ساده دیگری که کمبود آب را از طریق یکپارچه سازی کیفیت و کمیت آب ارزیابی می کند بررسی شد که در این روش کمبود آب بر پایه مفاهیم آب آبی – سبز – خاکستری و ردپای آب بنا شده است . با این روش رودخانه(BRB) که از بین توسعه یافته ترین مناطق پکن با جمعیتی بالغ بر74 درصد از جمعیت کل پکن عبور می کند هم به لحاظ کمی و هم کیفی بدترین رودخانه شناخته شد .
.Zhao Zeng., Junguo Liu., Hubert H.G. Savenije. (2013)
در این گزارش نحوه انتخاب مولفهها بدست آوردن مقادیر معرفها وزیرمعرفها نحوه تخصیص وزن برای مولفهها و معرفها نحوه ادغام مولفهها و معرفها آنالیز پایداری شاخص تفسیر مقدار نهایی شاخص به طور جداگانه برای چهار شاخصWPI CWSI WSI WJWS بررسی شده است .همه این شاخص ها اهداف مشترکی را دنبال می کنند، یعنی ارایه اطلاعات در مورد شرایط فعلی منابع آب، ارایه ورودی ها به تصمیم گیرندگان و اولویت بندی مسایل مربوط به آب و در همه آنها نیز اهداف توسعه شاخص تاثیر می گذارد که چه متدی استفاده شود تا مقادیر زیر شاخص و شاخص نهایی تفسیر شوند. Juwana N. Muttil B.J.C. Perera (2012).

2-3- مروری بر تعیین شاخص
به طور کلی ارزیابی پایداری مبتنی بر شاخص به دنبال شناسایی اجزاء برای ارزیابی است. یک شاخص مقیاسی است، از حقایق و شرایط موضوعی خاص، چه به صورت کیفی و یا کمی. اگر اجزاء به طور منظم رعایت شوند، آنها می توانند تغییرات را در طول یک مدت زمان تجزیه و تحلیل کنند (Nardo et al., 2005). یک گروه از معرفها و یا اجزاء، که با هم ترکیب شده اند را یک شاخص مرکب می نامند. (Nardo et al. 2005) اهمیت و ایده ال این شاخص برای توضیح ایده های چند بعدی اندازه گیری است که نمی توانند صرفاً به وسیله یک جزء توضیح داده شوند. برای بکار بردن ارزیابی پایداری مبتنی بر شاخص، باید مراحلی در نظر گرفته شوند، که این مراحل عبارتند از: انتخاب اجزاء ، بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزا ، اهمیت (وزن) اجزاء ، تجمع اجزاء ، و تجزیه و تحلیل توانمندی شاخص ها.
با استفاده از این روش برای ارزیابی پایداری، تمامی اجزاء شناخته شده باید مقادیر واحد مشترک داشته باشند. مقادیر اجزاء در واحد های مشترک به عنوان زیر شاخص شناخته می شود. در نهایت مقادیر زیر شاخص های اجزاء بدست آمده می توانند در یک مقدار شاخص کلی جمع شوند. در جمع آوری شاخص ها می توانند در وزن های مساوی و یا غیر مساوی قرار گیرند. تجزیه و تحلیل نیرومندی شاخص به هدایت و بررسی ورودی های مجهول شاخص ها می پردازد.
2-3-1 انتخاب اجزاء
اجزاء عناصر اصلی یک شاخص هستند. بنابراین در توسعه یک شاخص انتخاب اجزاءاز اهمیت بالایی برخورداراست.اجزاء برای یک شاخص معمولاً از طریق بررسی مقالات در چارچوب های پیشین و مجموعه اجزاء موجود انتخاب می شود. (Chaves and Alipaz, 2007; Policy research initiative, 2007; Sullivanandmeigh, 2007; Juwanaetal. (2010b).
به طور کلی یک مجموعه اولیه از اجزا بر پایه همین بررسی ها شناسایی می شود. این مجموعه اولیه سپس از طریق بحث و گفتگو با ذینفعان اصلی بهبود بخشیده می شود. (Policy research initiative, 2007; Sullivan and meigh, 2007; Juwana et al., 2010a)
در سال 1988 مشخصه های زیر برای انتخاب اجزاء پیشنهاد شد(2003 Liverman et al):
– حساسیت به تغییر زمان :
اجزاء باید قادر به ارایه اطلاعات در مورد مسایل مربوط به چگونگی تغییرات شاخص ها در طول زمان باشند.
– حساسیت به تغییر در سراسر فضاها و در گروه ها:
یک جزء باید تمام تغییرات رخ داده در فضا و یا در گروه ها را منعکس کند.
– پیش بینی یا پیشگیری :
با توجه به پایداری، اجزاء قابل اطمینان باید قادر به پیشگیری و یا پیش بینی نشانه های شرایط ناپایدار باشند.
– مرجع یا سرآغاز مقادیر موجود:
باید اطلاعات یا مقدار مرجع برای یک جزء مشخص باشد در غیر این صورت باید توسط یک جزء مشابه که اطلاعات آن موجود است جایگزین شود.
– بی طرفی :
تعصباتی که ممکن است در انتخاب اجزاء پایداری به دلایل مختلفی رخ دهد، مانند معلومات موجود شاخص توسعه دهنده، گرایش های سیاسی، و پس زمینه های داده شده در تحقیقات موجود باید به حداقل رساند .
– تبدیل اطلاعات مناسب:
در بسیاری از اجزاء ، جزء شناخته شده اطلاعات خام نیست. بنابراین برای بدست آوردن مقدار برای جزء ، نیاز به محاسبات یا تبدیل مناسب اطلاعات می باشد.
– یکپارچگی :
اهمیت یکپارچگی یا ترکیب اجزاء در این است که علایم شرایط نسبی ای که پایدار نیستند را نشان دهند. تصمیم گیرندگان ارشد زمانی باید مطلع شوند که این علایم نمایان می شوند، تا تجزیه و تحلیل های لازم برای شناسایی عامل اصلی بوجود آمدن این ناپایدار نسبی را انجام دهند.
2-3-2.بدست آوردن مقادیر زیر شاخص ها
در حال حاضر روش های مختلفی برای بدست آوردن مقادیر زیر شاخص های اجزاء موجود است. انتخاب مناسب ترین روش باید براساس ویژگی های اطلاعات و هدف توسعه شاخص درنظر گرفته شود (Nardo et al., 2005). توجه ویژه و تجزیه و تحلیل دقیقی مورد نیاز است، چرا که روش های مختلف می توانند نتیجه های متفاوتی بدهند (EbertandWelsch, 2004)
برخی از این روش ها در زیر ذکر می شود:
-روش رتبه بندی :
روش رتبه بندی ساده ترین روش است، معادله محاسبه مقادیر زیر شاخص ها با استفاده از این متد به
صورت زیر است:

( 2-1) Si=Rank (Xi)
Siمقدار زیر شاخص است برای معرف i و Xi مقدار واقعی جزء i است. در بعضی موارد (Jencks et al., 2003) مقادیر جزء برای محیط های مختلف در طول سال های مختلف نیز مقایسه می شوند. هنگامی که مقادیر بدست می آیند، آنها به سادگی به ترتیب صعودی و یا نزولی و رتبه بندی های تعریف شده چیده می شوند.
– مقیاس گیری پیوسته :
استفاده از روش مقیاس گیری پیوسته، حداکثر و حداقل مقادیر آستانه برای هر یک از اجزاء را تعیین می کند.
معادله کلی در محاسبات مقادیر زیر شاخص ها از روش زیراستفاده می کنیم:
(2-2)
Siمقدار زیر شاخص است برای معرف i، Xi مقدار واقعی جزء i است، و Xmin و Xmax حداقل و حداکثر مقادیر آستانه جزء هستند. این روش در سطح وسیعی از گسترش شاخص های گوناگون مانند شاخص پایداری آب کانادا (policy research initiative, 2007)، شاخص فقر آب (Lawrence et al., 2003)، شاخص گسترش انسانی (Rodriguez, 2011)، شاخص پایداری محیط زیست (Esty et al., 2005) و شاخص پایداری آب غرب جاوا (Juwana et al., 2011) مورد استفاده قرارگرفت.
– درصد بندی اختلاف سالانه دو سال پیاپی
معادله عمومی برای استفاده از این روش به این صورت است:
(2-3)
Si مقدار زیر شاخص برای جزء i است، و مقدار واقعی جزء i در زمان t است و, مقدار واقعی جزء i است در t?1.
این روش در صورتیکه داده های سری زمانی قابل دسترس برای اجزاء شناخته شده وجود نداشته باشد استفاده می شود.
– مقیاس بندی دستهای:
این روش مقادیر زیر شاخص ها را به صورت دسته بندی تولید می کند. همچنین تعیین کننده گروه های اجزاء بر پایه یک سری معیار مشخص شده است. دسته بندی ها می تواند عددی باشد (مقادیری مانند 5-1) یا بر اساس کیفیت باشد (خیلی خوب، خوب، ضعیف). در مقایسه با مقیاس بندی پیوسته، به جای آنکه مقادیر زیر شاخص ها را به شکل پیوسته داشته باشیم به صورت دسته بندی داریم معادله عمومی برای استفاده از این روش به شرح زیر است.
(2-4)

مقدار زیر شاخص، معرف i است.

مقالات و پایان نامه ها

حوضه، ، آبریز، شاخص‌های، آبرفتی، خوزستان

کشاورزی و استفاده از سیستم کشاورزی مدرن نیز از دیگر معیارهای این محور به حساب می آیند. در مفهوم ظرفیت بمعنای وجود زیر ساختها جهت بهره برداری از منابع آب منطقه، اهمیت ویژه ای دارد. در بخش مصرف نیز معیار آب شرب، بهداشت، صنعت و کشاورزی در نظر گرفته شده است. و در هر مورد باید سرانه آب مربوطه محاسبه گردد. درخصوص محور محیط زیست شاخص پایداری محیط زیست، معیار اصلی است و برای محاسبه آن، شاخص کیفیت، شاخص های کیفیت، تنش آبی و تنوع زیست محیطی، ملاک قرار می گیرد.
1-5- قلمرو تحقیق
حوضه آبریز رودخانه های جراحی-زهره در دامنه های جنوبی زاگرس میانی واقع شده واز دو زیر حوضه مستقل و جدا از یکدیگر که در مجاورت هم واقع شده اند تشکیل شده گردیده وبه دلیل شباهت هایی که به هم دارند در قالب یک واحد دیده شده است قسمت غربی حوضه در استان خوزستان قسمت میانی در استان های خوزستان و کهکیلویه وبویر احمد و قسمت شرقی در استان فارس واقع شده است در تقسیم بندی های دفتر مطالعات پایه منابع آب حوضه آبریز جراحی زهره چهارمین حوضه ازحوضه دوم مطالعاتی (خلیج فارس) بوده وبا کد 24 مشخص است.
3مجموع مساحت این حوضه 40788 کیلومتر مربع است که18644 کیلومتر مربع آن یا معادل 7/45درصد آن را مناطق کوهستانی و 22144 کیلومتر مربع معادل 3 /54 درصد آن را دشت و کوهپایه تشکیل می دهد.
شهرهای بهبهان، شادگان، رامشیر، رامهرمز، هفتگل، باغ ملک، اردکان فارس، نور آباد ممسنی، دوگنبدان هندیجان ودهدشت در این حوضه قرار دارند. این حوضه آبریز با 40788 کیلومتر مربع مساحت یکی از حوضه های آبریز درجه دو سی گانه کشور را تشکیل می دهد که بخش هایی از استان های فارس، خوزستان و کهکیلویه و بویر احمد را در بر می گیرد. حوضه آبریز مورد مطالعه، با توجه به آبریز رودخانه های موجود در آن و ویژگی های هیدروژئولوژیکی به 24 محدوده مطالعاتی به نام های شادگان، رامهرمز، دالون-میداوود، و باغ ملک ، صیدون، جایزان، بهبهان ، تخت دراز، هندیجان، زیدون، لیشتر ، دو گنبدان-چهاربیشه ، خیر آباد ، سرپری، دهدشت، شاه بهرام، امام زاده جعفر، دشت رستم، باشت، نور آباد ممسنی، فهلیان، سرانجیلک، کودیان-سرکاه و اردکان -چشمه سفید تقسیم شده است.
بزرگترین محدوده مطالعاتی به نام” شادگان” دارای وسعتی معادل 13328 کیلومتر مربع بوده که 5954 کیلومتر مربع آن رادشت آبرفتی تشکیل می دهد کوچکترین محدوده مطالعاتی با 275 کیلومتر مربع” دو گنبدان -چهار بیشه” نام دارد که 29 کیلومتر مربع آن دشت آبرفتی می باشد. وسعت دشت های آبرفتی حوضه آبریز رودخانه زهره – جراحی حدود 11991 کیلومتر مربع است که حدود 29 درصد کل حوضه آبریز بوده و ارتفاعات مشرف بر آن 28797 کیلومتر مربع یعنی حدود 71 درصد از مساحت حوضه آبریز را به خود اختصاص می دهند. شمال و بخش مرکزی این حوضه را با توجه به در نظر گرفتن گسترش ارتفاعات زاگرس می توان یک ناحیه کوهستانی و دنباله جنوبی آن را که در صفحه خوزستان قرار گرفته است می توان ناحیه دشتی محسوب نمود. محورهای اصلی ارتباطی شامل محور جنوبی حوضه زهره-جراحی، نورآباد -دوگنبدان، دو گنبدان- بهبهان، بهبهان -آغاجاری و آغاجاری – امیدیه محور جنوب شرقی حوضه، حوضه سپیدان- نورآباد محورجنوب غربی حوضه، امیدیه – بند ماهشهر و بندر ماهشهر- شادگان محور غربی حوضه، امیدیه- رامشیر ومحور شمالی آن رامهرمز- هفتگل می باشد که به صورت جاده با یکدیگر ارتباط دارند. از اهواز تا بندر امام خمینی و از بندر ماهشهر تا امیدیه می توان از طریق ریل های راه آهن تردد نمود. حوضه آبریز جراحی- زهره شامل دو رودخانه اصلی جراحی و زهره می باشد. رودخانه جراحی خود از تلفیق دو رودخانه مارون و رامهرمزو رودخانه زهره از بهم پیوستن رود خانه های فهلیان و خیر آباد بوجود آمده اند. مساحت حوضه آبریز رودخانه زهره تا ایستگاه دهملا واقع در انتهای حوضه 52/13163 کیلومتر مربع بوده که این ایستگاه در موقعیت 59 40 49 طول شرقی و 29 30 30 عرض شمالی و متوسط آبدهی سالانه رودخانه تا محل این ایستگاه43/91 متر مکعب در ثانیه می باشد.
حوضه آبریز زهره و جراحی از نظر منابع آبی و از جمله چشمه های پر آبی که از مخازن کارستی سر چشمه می گیرند، یکی از مهمترین حوضه های آبریز کشور به شمار می رود. فراوانی ریزش ها جوی به ویژه در سر شاخه های این حوضه پتانسیل قابل توجهی از منابع آب سطحی و زیر زمینی را ایجاد نموده است. چشمه های مهمی در این حوضه ظاهر می شوند که نشان دهنده پتانسیل قابل توجه منابع آب کارستی در این منطقه کشور است. در حوضه زهره و جراحی تعدادی از محدوده های مطالعاتی تحت پوشش شرکت های آب منطقه ای فارس، کهکیلویه بویر احمد و سازمان آب و برق خوزستان قرار گرفته است. دشت های آبرفتی این حوضه عمدتاً در ناودیس ها تشکیل شده و اما با وسعت ایجاد شده است نحوه گسترش دشت های آبرفتی در جلگه خوزستان با زاگرس مرتفع و چین خورده متفاوت است. در جلگه خوزستان پهنه های آبرفتی گستردگی بیشتری در مقایسه با دشت های زاگرس مرتفع و چین خورده دارند .ضخامت آبرفت در دشت های وسیع جلگه خوزستان نیز بیش از دشت های واقع در ارتفاعات است . بدین ترتیب با توجه به گسترش و ضخامت رسوبات ناپیوسته و وضعیت تغذیه، آبخوان های آبرفتی با توان آبدهی متفاوت به وجود آمده اند. وسعت دشت ها در محدوده های مطالعاتی واقع در استان خوزستان بیش از سایر نقاط حوضه بوده و به حدود 12000 کیلومتر مربع می رسد. گسترده ترین دشت آبرفتی با مساحت 5954 کیلومتر مربع در محدوده مطالعاتی شادگان واقع شده است. وسیع ترین آبخوان آبرفتی نیز در همین محدوده شکل گرفته است.
ضخامت آبخوان، در محدوده های مختلف ودر قسمت های مخلف هر محدوده متفاوت است. نواحی مخروط افکنه ای و قسمت های مرکزی دشت های آبرفتی بیشترین ضخامت را دارا بوده و به طرف حواشی دشت ها از ضخامت آنها کاسته می شود. در مناطق شمالی این حوضه سنگ های کربناته نقش مهمی در تشکیل مخازن آب زیر زمینی دارند. محدوده های مطالعاتی واقع در بخش شمالی و مرکزی حوضه آبریز از دیدگاه منابع آب سازند سخت نسبت به سایر محدوده های مطالعاتی حائز اهمیت بیشتری می باشند و مهمترین منابع آب سازندهای سخت حوضه در این محدوده ها واقع شده اند. در محدوده مطالعاتی زهره – جراحی ، دو دریاچه مصنوعی مربوط به سد کوثر و سد مارون مجموعاً به وسعت 2/40 کیلومتر مربع وجود دارد. همچنین در این حوضه 334 حلقه چاه مشاهده ای وجود دارد. بیشترین تعداد چاه مشاهده ای با 89 حلقه در محدوده مطالعاتی رامهرمز قرار دارد. آبخوان دشت رامهرمز از نوع آزاد و تحت فشار بوده و چاه های مشاهده ای در این دو آبخوان ایجاد شده اند. محدوده های مطالعاتی دهدشت ، بهبهان زیدون و جایزان که دارای آبخوان آزاد و تحت فشار می باشند ، به ترتیب با 39 25 22 و22 حلقه چاه مشاهده ای در مرتبه های بعدی قرار دارند. سپس آبخوان های امام زاده جعفر ونورآباد با 21 و19 حلقه چاه مشاهده ای در جایگاه بعدی قرار می گیرند. آبخوان این دو دشت از نوع آزاد می باشد. کمترین چاه های مشاهده ای با 1 حلقه مربوط به محدوده مطالعاتی خیر آباد است.

فصل دوم
مطالعات نظری

مقدمه
کنفرانس سازمان ملل متحد در مورد محیط زیست انسانی در سال 1972 آگاهی زیست محیطی را در سطح جهان برانگیخت. این کنفرانس همچنین الهام بخش انتشار گزارش Brundtland بود (که با عنوان آینده متعارف ما نیز شناخته شده)، که در آن برای اولین بار مفهوم توسعه پایدار توسط کمیسیون Brundtland مطرح شد. از زمان انتشار این گزارش به بعد تلاش و مطالعات به صورت گسترده برای تعریف پایداری و توسعه پایدار از سوی نهادها و سازمان های مختلف در تمامی سطوح محلی، ملی، منطقه ای و بین المللی انجام شد.
طبق نظریه harding، پایداری هدف نهایی توسعه پایدار است. در چند دهه ی گذشته تلاش های فراوانی در رابطه با پایداری صورت گرفته است. یکی از این نمونه ها توسعه ابزار ارزیابی براساس شاخص های پایداری شناخته شده می باشد. تمامی این شاخص های پایداری یک هدف مشترک دارند: برآورد پایداری.
شاخص پایداری بر اساس تعاریف موجود از توسعه پایدار و اصول پایداری، که توسط افراد و نهادهای مختلف ارایه شده ایجاد گردید. این تعاریف تایید دوباره ی تعریف توسعه پایدار در گزارش Brundtland است که نگرانی بزرگی برای نسل های آینده محسوب می شود. به دنبال این تعاریف اصول و دستورالعمل هایی برای مدیریت منابع پایدار آب ارایه خواهد شد. همانطور که در دهه اخیر تلاش های زیادی جهت تعیین شاخص های پایداری منابع آب ارائه شده است و تاکنون نیزسازمان های مختلفی معیار های متفاوتی را در این زمینه پیشنهاد دادهاند. در این بخش هدف مروری بر ارزیابی قابلیت های شاخصهای پایداری منابع آب با رویکرد بررسی وضعیت کمی کیفی منابع آب می باشد. روش ارزیابی وضعیت منابع آب بر اساس تعیین شاخص ها می تواند اطلاعات مهمی را به منظور بهرهبرداری از منابع آب در سطح جهانی فراهم کند.این اندیسها می تواند اطلاعات را در مورد شرایط منابع آب حاضر و همچنین در مورد فاکتورهای بهبود توزیع آب ارائه دهند. این اطلاعات می تواند ارتباط بین منابع آب موجود را به صورت گستردهای برقرار سازد همچنین شاخصهایی که جهت پایایی منابع آب تعریف می شود می تواند منجر به تدقیق برنامه هایی جهت بهبود عملکرد سیستمهای بهره برداری منابع آب شود.

2-1- پیشینه انواع شاخص های آب
همانطور که گفته شد روش ارزیابی پایداری آب بر پایه شاخص در گذشته برای توسعه شاخص های پایداری آب مورد استفاده قرار گرفته است. شاخص هایی که به صورت گسترده مورد استفاده قرار گرفته اند عبارتند از: شاخص فقر آب (WPI) توسط Sullivan (2002)، شاخص های پایداری آب کانادا (CWSI) توسط Policy Research Initiative (2007)، شاخص پایداری آبخیز داری (WSI) توسط Chaves And Alipaz (2007) و شاخص پایداری آب غرب جاوا (WJWSI) توسط Juwana et al. (2010a).
شاخص فقر آب (WPI) به منظور ارزیابی ارتباط بین فقر و آب موجود ساخته شد. سازندگان WPI بر این باورند که ارتباط قوی ای بین آب موجود و فقر وجود دارد. شاخص های WPI برای ارزیابی این ارتباط ساخته شدند. اولین پروژه آزمایشی در سال 2003 در سطح بین المللی که شامل 147 کشور در جهان می شد انجام شد (Lawrence et al., 2003). نتایج حاصل از این برنامه با نتایج دیگر شاخص ها مانند شاخص تنش آب Falkenmark وشاخص توسعه انسانی HDI مقایسه شد. استفاده از WPI در سال 2003 در سطح جهانی، که شامل بسیاری از کشورهای جهان می شد، الهام بخش طرح تحقیقات دولتی (PRI) به منظور توسعه شاخص پایداری آب کانادا CWSI بود. WPI در سال 2003 در کانادا رتبه دوم را کسب نمود (در میان 147 کشور شرکت کننده). اگرچه عملکرد منابع آب کانادا در آن زمان بسیار عالی در نظر گرفته شد، اما PRI بر این باور بود که هنوز هم در کانادا مشکلاتی مربوط به منابع آب، بویژه در میان جوامع روستایی آن وجود دارد. اعتقاد بر این بود که سود حاصل از این منابع آب که توسط جوامع محلی دریافت شده در معرض خطر قرار گرفته. CWSI مشخصاً به منظور اشاره به این تفاوت ها ساخته شد. همانند WPI، توسعه چارچوب CWSI به دنبال تلفیق جنبه های فیزیکی، زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی منابع آب در کانادا است. با استفاده از CWSI در جوامع مختلف کانادا، شناسایی مسایل مهم آب و اولویت بندی آن، جهت اطلاع رسانی در مورد وضعیت منابع آب کانادا به جوامع گسترده تر، و ارتقا آگاهی سهامداران کانادا در مورد منابع آب در سطح جامعه انتظار می رود.
شاخص های توسعه پایدار آبخیزداری (WSI) مشخصاً در سطح حوضه بکار گرفته شد. این کوشش جهت یکپارچه سازی مسایل مربوط به آب شناسی، محیط زیست، زندگی و خط مشی به صورت منفرد و جمعی انجام شد (Chaves And Alipaz, 2007). توسعه دهندگان شاخص نشان دادند که شاخص های قبلی در منابع آب به صورت ویژه جهت استفاده در مقیاس حوضه طراحی نشده اند و علت و معلول ارتباط شاخص ها را به حساب نمی آورند. استفاده از شاخص پایداری در سطح حوضه به عنوان ارزیابی پایداری منابع آب مهم است و نمی تواند صرفاً در مرزهای ملاحظات اداری و قضایی خلاصه شود (Chaves And Alipaz, 2007). جهت پیگیری روابط علت و معلولی در میان شاخص ها، WSI از فشار-وضعیت-پاسخ (PSR) برای رسیدگی به هر یک از ابعاد HELP (هیدرولوژی، محیط زیست، زندگی، خط مشی) استفاده می کند (ChavesAndAlipaz2007).
با توسعه شاخص پایداری آب غرب جاوادرکانادا(WJWSI) جهت بهره مندی سهامداران آب غرب جاوا دستیابی به 3 مشخصه انتظار می رود. (1) شناسایی تمام فاکتورهای موثر در بهبود منابع آب، به طوری که بتوانند در جهت تحقق نیازهای حال و آینده مورد استفاده قرار گیرند. (2) به منظور کمک به تصمیم گیرندگان برای اولویت بندی مسایل و برنامه های مربوط به مدیریت منابع آب. و (3) جهت آگاهی جوامع گسترده تر از وضعیت فعلی منابع آب موجود.
تمامی چهار شاخص فوق اهداف مشترکی را دنبال می کنند، یعنی ارائه اطلاعات در مورد شرایط فعلی منابع آب، ارائه ورودی ها به تصمیم گیرندگان و اولویت بندی مسایل مربوط به آب (Lawrence et al., 2003; Chaves And Alipaz, 2007; Policy Research Initiative, 2007; Juwana et al., 2010b). با این حال، از آنجا که هر شاخص توسعه یافته با در نظر گرفتن ویژگی ها

Add your widget here